Rạskạ Do Mońj Bagane Lagaokeda ( Dosar Porbo)

Daḱ kedae, Ạḍi ãṭe daḱ keda. Tinrey daḱ keda unre Rạskạ do itạ ko baganrey erkeda. Daḱ iạte uniaḱ cas do haraentaea. Rạskạ do bagan babotre puthiye paṛhaokeda. Puthire olakan tahẽkana:

Lembo ar papita bhage jo kana. Am do lembo ar papita reaḱ gạchi sarkari bagan khonem hatao daṛeaḱa. Sumie menkeda, “ Alaṅ do lembo ar papita jạriṛalaṅ kana. Alaṅ do daḱlere lembo ar papitalaṅ rohoea. Alaṅ do apnaraḱ baganre lembo ar papitalaṅ rohoea. Am do sarkari godam khon lembo ar papita ạguime.” Rạskạ do sarkari baganteye calaoena. Rạskạ do baganren bạbuye metadea, “ Iń do mit́ṭen lembo ar pea papita reaḱ gachi jạruṛạń kana. Iń do daḱ lekhan lembo ar papita rohoe iń menet́ kana.”

Rạskạ do sarkari bagan khon lembo ar papita reaḱ gạchie kiriń ạgukeda. Sumie menkeda, “ Iń do oṛaḱ pheḍre lembo reaḱ dareń rohoea.” Rạskạ do ar hõ puthiye paṛhaokeda. Puthire ol akan tahẽkana:

Lembo reaḱ dare oṛaḱ pheḍre rohoeme. Oṛaḱ reaḱ mạilạ daḱ lembo darere dulme. Lembo dare lạgit́ do mạilạ daḱ ạḍi bhagea. Bar moka osar ar bar moka khạndri ghaḍlaḱ laeme. Joto dare lạgit́ bar moka khạndri ar bar moka osar ghaḍlaḱ besa. Jote dare lạgit́ bar moka khạndri ar bar moka osar ghaḍlaḱ benaome. Noako ghaḍlaḱre sea akan khot ar hasa ubme. Ghaḍlaḱre dare rohoeme. Ona iạte Rạskạ do bar moka osar ar bar moka khạndri ghaḍlaḱe lakeda. Uni do oṛaḱ sorre ghaḍlaḱe benaokeda. Uni do ghaḍlaḱre sea akan khot ar hasae uṕkeda. Uni do ghaḍlaḱre lembo reaḱ dareye rohoekeda. Uni do lembo darere mạilạ daḱe dulkeda. Uniye menkeda, “ Oṛaḱ reaḱ’ mạilạ daḱte noa lembo dare haraḱa.”

Uni do pea papita dare hõe rohoekeda. Uni do pea ghaḍlaḱe lakeda. Noako ghaḍlaḱ do bar moka osar ar bar moka khạndri tahẽkana. Uni do ghaḍlaḱre sea akan khot ar hasae uṕkeda. Ona tayom uni do dareye rohoekeda. Uni do darere mạilạ daḱe dulkeda. Uni do papita darere oṛaḱ reaḱ mạilạ daḱe dulada. Ona do haraena. Daḱte papita dare do ạḍi haraena. Rạskạwaḱ baganre mońj lembo ar papita tahẽkana. Rạskạ ar Sumi do ạḍi ḍher papita ar ḍher lembokin jomkeda. Aḍepaseren hoṛko Rạskạwaḱ mońj bagan ko ńelkeda. Aḍepaseren hoṛko lembo ar papita reaḱ dare ko ńelkeda. Aḍepaseren hoṛko menkeda,

Rạskạwaḱ bagan do ạḍi mońja.

Uniaḱ lembo dare do ạḍi mońja.

Uniaḱ papita dare do ạḍi mońja.

Uniaḱ bagan do mońjgea.

Rạskạ doe husiạr gea.

Uni doe paṛhao daṛeaḱ kana.

Paṛhaote uni do mońj kathae cet́keda. Abo hõ bon paṛhaoḱa. Abo hõ husiạr hoṛbon hoyoḱa.

Source: Husiạr Rạskạ, tesar puthi




Rạskạ Do Bagane Lagaoeda ( Pạhil porbo)

Rạskạ do ato re husiạr hoṛe tahẽkana. Uni do puthikoe paṛhaoet́ tahẽkana. Uni do aḍepase ren hoṛko aema kathae cet́  at́koa. Unie ńel keda atore ḍher utu jinisko bạnuḱa. Rạskạe menkeda, “ Nitok ale ṭhen kom gại menaḱkoa. Nitoḱ ale do aleren gại le gupiet́ko kana. Nitoḱ aḍepase ren hoṛko ṭhen hõ kom gại menaḱkoa. Nitoḱ onko do gạiko gupiet́ko kana. Nitoḱ ale ren gạiko do cas bako joma. Nitoḱ ale ren gạiko do utu jinis bako joma”. Sumie menkeda, “ Puthire ol akana aema utu jinis baṅ bon lagaoa. Enḍekhan abo do aema utu jinis baṅ bon kiriń daṛeaḱ kana. Abo do apnaraḱ bagan bon lagaoa. Abo do apnaraḱ bagan bon lagaoa. Abo do utu jinis bon lagaoa”.

Rạskạ do bagan babote paṛhao keda. Puthire olakan tahẽkana: Apnaraḱ bagan lagaome. Bagan beṛhae mat́me eṭedme. Eṭet́ akat́ bagan do janwar bako jom daṛeaḱa. Eṭet́ akat́ bagwan aḍepase hoṛren janwar bako jom daṛeaḱa. Ona iạte Rạskạ do bagan beṛhae teye eṭet́ keda. Ona iạte Rạskạ do bagan beṛhae te mat́teye eṭet́ keda. Rạskạ do arhõ puthiye paṛhao keda. Puthire olakan tahẽkana:

Bagwanre sea akan khot lagaome.

Enḍekhan hạsa do bes khotoḱa.

Utu jinisko lạgit́ do khotaḱ ot jạruṛoḱa. Sarkari godam khon bhage itạ kirińme. Palon aṛaḱ do ạḍi bhage aṛaḱ kana. Mithi do ạḍi bhage aṛaḱ kana. Beṅgaṛ do ạḍi bhage utu jinis kana. Hotot́ hõ ạḍi bhage utu jinis kana. Peaj do ạḍi bhageaḱ kana. Kuṛcạ beṅgaṛ ạḍi bhagea. Rạskạe menkeda,

“ Iń do palon aṛaḱ reaḱ itạń kirińa.

Iń do dhạniạ reaḱ itạń kirińa.

Iń do mithi reaḱ itạń kirińa.

Iń do beṅgaṛ itạń kirińa.

Iń do hotot́ itạń kirińa.

Iń do peaj itạń kirińa.

Iń do kuṛcạ beṅgaṛ itạń kirińa.”

Sumie menkeda, “ Alaṅ do palon, dhạniạ ar mithilaṅ rohoya. Alaṅ do kuṛcạ beṅgaṛ hõ laṅ rohoya. Alaṅ do beṅgaṛ, hotot́ ar peajlaṅ rohoya”. Puthire noa hõ olakan tahẽkana:

Sarkari godam khon itạ kirińme. Itạ beste ńelme. Itạ do botolre dohoeme. Rạskạ do botole kiriń keda. Rạskạ do ạḍi mońj botole kiriń keda. Rạskạ do itạ botolreye dohokeda. Bar cando tayom Rạskạ do botolreye doho akat́ itại erkeda. Rạskạ do baganre beṅgaṛ, hotot́ ar peaj itại erkeda.Rạskạ dobaganre palon, dhạniạ ar mithi reaḱ itại erkeda. Rạska do baganre kuṛcạ beṅgaṛ itại erkeda. Rạskạ do baganre palon, dhạniạ mithi beṅgaṛ, hotot́, pea jar kuṛcạ beṅgaṛe erleda. Rạskạ ren aḍepase hoṛdoe menkeda, “ Am do bagan beṛhaete cedaḱ em eṭet́ keda”. Rạskạe menkeda, “ Iń do bhage utu jinis rohoe iń menet́ kana kana”. Aḍepase ren hoṛe menkeda,

“Rạskạ am do ạḍi husiạr hoṛ kanam. Am do ạḍi mońj baganem lagaokeda. Am do bagan beṛhaetem eṭet́ keda. Am do ạḍi mońj jinis cask edam. Iń hõ baganiń lagaoa. Iń hõ bagan beṛhaeteń eṭeda. Iń hõ mońj utu jinis iń rohoya.

Source: Husiạr Rạskạ, Tesar Puthi




Ekoṭ

Pukhri jalapuri gaḍako eman daḱ

Kạṭić ṭhop midoḱte ạtu jarwaḱ

Mimit́ goṭeć akhorkoge joṛaole khan,

Hajar hajar puthiko cet́ baṅ benaoḱ kan!

Mimit́ goṭeć itạko gathao mit́kate

Hapṛaḱ hapṛaḱ dolan hõ benaoḱ kajakte;

Sutạm lekan sobot́ son ḍherae pãktege

Moṭa moṭa barahi ạḍi keṭećge.

Manwa hoṛmo jaṅ jel mãyãm ar sirkote

Muṭhạn akana onako mit́ akante.

Uć phạnṭillenre oka eskar bam dhej,

Gel hoṛ ekoṭoḱte do algatem leṭej.

E gidrạko! Mit́ monoḱ de kurumuṭuipe,

Ekoṭ mon hạrjoṅ lạgit́ mage jhũkoḱpe.




   Meskoć

                                        Meskoć

Buddhi reaḱ bidạu:

Oṛaḱre aema gidrạ ko ko heć jarwa akana. Mama do̠  onko gidrạkoaḱ buddhiye biḍạuet́ takoa.

Mama: Kombṛo babotre mit́ṭen mońj udahoron jãhãe pe lại daṛeaḱa?

Jitu: Iń lại daṛeaḱa mama.

Mama: Ma se̠ to̠be usạra lạime.

Jitu: “Kombṛo ko dạṛ lekhan buddhi ḍheroḱa”. Metaḱme nijaḱ buddhi ḍher ocoe lạgit́ jãhãtin rege kombṛo dạṛ ocoae hoyoḱa.




Sạri Roṛoić Washiṅṭon Gidrạ

Jorj Washiṅṭon ńutuman turui serma umer ren mit́ṭen huḍiń gidrại tahẽkana. Apat do Jorj ạḍiye dulạṛede kan tahẽkana, ar uniaḱ janam dinre rṣskạḱ lạgit́ mit́ṭen hopon ṭeṅgoće emadea. Jorj do onae ńamket́te ạḍiye rạskạyena. Enhiloḱ do skulre hõ mit́ talao ṭeṅgoćrege mon tahẽkantaea. Skul chuṭi torage uni do riạḱ riạḱ oṛaḱteye ńir hećena, ar aćaḱ hopon ṭeṅgoć saṕ rakaṕ kateye menwana, “Ạḍi laser ar jhak jhak mõńj ṭeṅgoćtiń! Noate do jãhãnaḱgeń mone onage magoḱa. Acha, enhõ jãhãnaḱreń biḍạu legaletińge.” Khange uni huḍiń koṛa do bagwanteye dạṛ idiket́a. Onḍe uni do mit́ṭeć mõńj hopon dareye ńel ńamket́a. Ar ona ṭeṅgoćte ona reaḱ baklaḱ maḱ chaḍaoe nandhaoena. Uni do bae hudislet́a, nonkate do dareń bạṛićet́a. Ar aćaḱ sana leka jãhãtinạḱ coṭ hạbiće dạreat́, beṛhaeteaḱ baklaḱ doe maḱ chaḍaoket́a. Ar ạḍi ãṭe rạskạyena oṛaḱteye ruạṛ calaoena.

Mańjan baṛayenako. Mańjan baṛayen tayomge apattet́ do bagwante dãṛã baṛaye calaoena. Ar Jorj hõ uniye pańja idikedea. Jorj okaṭaḱ dare reaḱ baklaḱe maḱ chaḍaolet́ ona dareye ńel ńamket́ khan bebạṛiće edreyena. Ar ạḍi garteye men got́ket́a. “Okoe noa dare nonka akat́a? Noa ańjomkate Jorj do ạḍi ãṭe botorena ar thar tharaoḱe ehopena. Apat do Jorje kulikedea, “ Henda beṭa! Baḍaeam, okoe noa doe nonka akat́a?” Jorj doe menket́a. “ Ińge baba, ińaḱ nawa ṭeṅgoćteń nonka akat́a.”

Apat do Jorj cet́e cekakedea? Am do cet́em hudiset́a? Cet́ uni do aćren hopone sạjạikedea? Baṅ, uni do aćren hopone heokedea. Are coḱadea, are metadea, “ E beṭa iń do ạḍiń rạskạḱ kana, am do sạriaḱem roṛ akat́a. Mit́ṭen eṛe katha roṛlere tinạḱiń bhabnaḱoḱa, bebak dare goć cabalenre hõ unạḱ do ohoń bhabnalena.” Jorj doe sẽṛãyena, ar dilgạriạ ar ạḍi boge gunan hoṛe hoyena. Ar jotoko ṭhen pạtiạr hoṛe hoyena. Uni do aćaḱ disom metaḱme Amerikare lạṛhại phạdkoren Subedar ar mukhiại bahalena. Uni reaṅ roṛ akana, baṅma uni do lạṛhạire soroić ar eṭaḱko tuluć sulukoḱre pạhiliće tahẽkana.




    Meskoć

                              Meskoć

Dactor khon sạṅgiń re tahẽn reaḱ upại:

Gidrạ: Baba, dinạm din mit́ṭen kate apple jo̠m lekhan Dactor ṭhen baṅ calaḱ hoyoḱa?

Baba: Hẽ, baṅ calaḱ hoyoḱa.

Gidrạ: To̠be den se̠ mit́ṭen apple emạńme.

Baba: Am ma apple jo̠jo̠m ge bam reben! Teheń do̠m cekayena? Aćkage apple jomem menet je?

Gidrạ: Dactor aḱ gạḍi reaḱ janlań rạput́ akada to̠!




Hulạs Landa

Cẽṛẽ leka tinạḱlaṅ uḍạuḱ

Serma uḍạu uḍạuteń laṅgayena.

Den thoṛa sãhẽt́ dulạṛ

Oka jhạl khon dulạṛ tetaṅ ińma.

E! amma bahan landa mẽt́tam

Koṛam baṛge re rohoe kedam aema abad.

Ạḍi jhạl khon hõ amma esel sapha

Amaḱ mayam tema

Bại bạiteń eset́en

Hoṛmo – mayam – sãhẽt́ loloen.

Kạṛuń ńutre, setoṅ talare

Eneć joḱ kan kukmu bhabnako

Oko – cukute bana hoṛaḱge.

Eṭaḱ koaḱ ṭopoḱ dulạṛ leka do

Ar baṅ hanḍe – nonḍe jiṅgi juri.

Alaṅaḱ hulạs landa sirijanoḱ leka

Tol tearoḱ sona bando nạṛi.




PORHO

Ạḍi mońjtam iṭạ oṛaḱ

Met́ lagaoḱ kan joto hoṛaḱ

Tãhẽn hoṛge bạnuḱ kotam

Oṛaḱkate cet́ porho tam?

Oṛaḱre menaḱ chapor khaṭ ar almari

Ar hõ joloḱ elekṭeri

Ona begor hoṛ bạnuḱ kotam

Cet́ ado hoyen porho tam.

Oṛaḱ pereć dhon tam

Pokeṭ pereć ṭaka tam

Ona onḍege tãhẽn khan

Cet́ ado porho tam.

Saj sapaṕtam ạḍi ạḍi

Ar hõ menaḱ phoṭo gạḍi,

Koyoḱam hoṛ bạnuḱ ko tam

Porho ona reaḱ bạnuḱtam

Marshal ge bam bamber lekhan

Cet́ porho ge bạnuḱtam.

Paṛhaoenam ạkilenam

Ạkil marsal okortam

Marshal ge bam bamber lekhan

Cet́ porho ge bạnuḱtam

Biḍạuenam pasenam

Daman hudạ ńamanam

Nit kạmi bam kạmi lekhan

Hudạ reaḱ cet́ porho tam?

Bạptisenam isạiyenam

Girjạ koejoṅ bạnuḱtam.

Kurus malayem ṭoṭko lere hõ

Jahan porho bạnuḱtam.




Gune Baḍae Haṛam Reaḱ

Sedaere,  kathae, mit́ atore bar haṛam buḍhikin tahẽkana: uni haṛam do̠ jaejugge kicriće teńa. Mit́ din do̠ uni buḍhi piṭhạwạkin   lạgit́ge ho̠lo̠ṅket́a; ado̠ un jo̠khe̠n uni haṛam hõ kicriće teńoḱ kan tahẽkana. Buḍhi do̠e piṭhạyet́a oṛaḱ bhitrire, me̠nkhan tinạḱ dhaoe dulet́a piṭhạ, unạḱ dhaoge saḍe do̠ haṛame ańjo̠met́gea, uni haṛam hõ o̠tre mạkuteye daget́ kana. Khange uni buḍhi do̠e piṭhạ bhagaoena, ado̠e ganḍaket́a pe̠ ganḍa pe̠a piṭhạ hoeyena. Ado̠ buḍhi haṛame lạiae kana, metae kanae, piṭhạ do̠ pe̠ ganḍa ge hoelena, ado̠ turui go̠ṭe̠n kate hạṭiń do̠ hoyoḱtalaṅa. Khange uni haṛame me̠nket́a, Baṅ, piṭhạ do̠ ar hõ pea bạṛtigea.

Ado̠ uni buḍhiye me̠nket́a, Ińren haṛam do̠e jan guruḱa nãhãḱ. Ado̠ ạimại ạimạiko galmaraore uni buḍhiye lạiakoa, Ale he̠re̠l ma bhalae janoḱge! Sanamaḱge bin ńe̠lteye lại daṛeaḱ kana. Khange tahẽn tahẽnte ḍher din hoeyena. Khange mit́ṭen raj do̠ lạṛhạikogeye ńam baṛayet́koa. Khangeko lạiadea, Phalna jaegare lạṛhại lek ho̠ṛ menaea. Khange raj do̠ sipạhi ho̠ṛe̠ kolket́koa, metat́koae, Do calaḱpe, hạni ho̠ṛ saṕ ạguyepe. Khange uni sasaṕ sipạhiko calaoena, arko metae kana, Dela se̠, raj cet́ lạgit́ co̠ṅe kho̠j akat́mea. Khange uni ho̠ṛe̠ me̠nket́a, Baṅ, Raj do̠ cet́ lạgit́e kho̠jeń kana? Ạkil hõ bạnuḱtińa, lelha utạrgeạń. Khange onko sipạhiko me̠nket́a, Baṅ, am do̠ calaḱtege hoyoḱtama.

Khange  uni ho̠ṛ rajaḱ humum lekate adoe calaoena; khange raje metae kana, Am do̠ khub gunan ho̠ṛ kanam? Khangeye me̠nket́a, Baṅ, raja, ạḍi do̠ bạń baḍea, thoṛa thuṛi do̠ń baḍaegea. Ado̠ raje me̠nket́a, E̠nḍe̠ khan am do̠ lạṛhại calaḱ hoyoḱtama; am mo̠to̠ do̠ baṅ, am sãote aema sipạhiko tahẽna, ar sado̠m cetanteń kolpea. Khange aema sipạhi ar uni hõ sado̠mreye de̠ćkedea; khange de̠ćkede khan uni do̠ ạḍi bo̠to̠rgeye ạikạuket́a; e̠nte uni do̠ tisre hõ sado̠mre do̠ bae de̠ćlena; e̠ne̠ utạrgeye de̠ć lagaḱ kana. Khangeko mohnḍayena. Khange aswariạko do̠ khub leka sado̠mko kamsaoket́koa, ar nui hõ onko sãote aćren sado̠me kamsaokedea; ado̠ kathae, uni do̠ bo̠to̠rte e̠kkalteye ke̠kle̠se̠t́ena, ar mit́ṭen darereye hạṛuṕena; uni sado̠m mae ńir paro̠men, ar ho̠ṛ ma ona dareregeye hạṛuṕ tahẽyen.

Ado̠ ona ńe̠lte uni raj do̠ ạḍiye hahaṛayena, me̠nket́ae, Nonka do̠ bań ńe̠l akawana. Onate uni raj do̠ thoṛage boksis ṭakae emadea, are kol ruạṛkedea ać oṛaḱte. Khange oṛaḱre he̠ćkate aćren erae metae kana, Ńe̠lme, iń do̠ thoṛa dintege aema utạr ṭakań rojgar ạguket́ talaṅa.

Erate̠t́ do̠e me̠nket́a, Jorãeyiń kollet́mete.

Tumạl: Santal Folk Tales




Jhunkạ Beṅgaṛ

Jhunkạ beṅgaṛ jhunuk jhupur

Ńeloḱa kạṭić kạṭić;

Jhunkạ beṅgaṛ bejai sebel

Hako soṅge utu lekhan;

Jhunkạ beṅgaṛ arhõ sebel

Ạlu ṭamaṭol soṅge,

Jhunkạ beṅgaṛ onate bole

Hoṛ ạḍi ko kusiaḱa.