13 TEAḰ DISẠM SABHA BACHAONA

Teheń 12.02.2026 do Baṅgladisom reaḱ 13 teaḱ Disạm sabharen rạsiạ koaḱ bachaona ạḍi nae napaete hoe purạuna, Noa bachaonare joto Rajạri dolren kodo baṅko selet́ daṛe akada. Disạmren Maraṅ dol ko mod khon BNP ar Jamat-E- Islami são arhõ kạṭić aema dolko selet́ lena, Calaoen 2024 reaḱ August re disạm reaḱ maraṅ utạr dolren (Awamilig) sabha mukhiạ selet́ sanam são mukhiạ ko dạṛ se laga ket́ ko tayom disạmren antara sorkar ona dol reaḱ sanam kạmi ko doko thir hataṛ akada ona iạte niạ dom do bhoṭ re baṅko selet́ daṛeada, Teheńaḱ bhoṭre disạmren santalko selet́ sanam ạdibạsi gãotaren hoṛko hõ ạḍi mońj tegeko selet́ lena.




Horo Ar Sãk

Setoṅ din tahẽkana. Ado mit́din setaḱre horo ar sãk gaḍareko paeraḱkan tahẽkana. Ackage onko do gaḍa hanasa paera paromoḱ reaḱko hudiskeda. Ado hudisket́ lekageko kạmikeda.

“Adoko ropoṛ kana, gaḍa hanasabon calao daṛeaḱ khan ạḍi boge hoyoḱa. Menkhan iń do ape leka usạra bạń calao daṛeaḱa. Iń do ạḍi tayomreń tahẽna.” Horo do sãk noa kathae metat́koa.

Khange onko sãk do cet́ lekate gaḍako paromoḱa onako hudis ganḍonkeda. Onate onko do mit́ṭen ṭheṅgako jogaṛkeda.

Barea sãk do ona ṭheṅga ạkinaḱ ṭhonṭatekin ger keda, ar horo do ona ṭheṅga talare ger urićkeda. Ado sãk do uni horoe metadea, “calaḱ okte am do cet́ katha hõ alom roṛa. Ente roṛ lekhange gaḍa daḱrem ńuroḱa.” Khange horo do onako kathae hẽḱada. Menkhan thoṛa sạṅgińko calaoenre horo do roroṛe ehoṕen khan gaḍa daḱre ńurena.




Go̠ṛo̠m Baba

Tahẽ̠ kanae go̠ṛo̠m baba

Ńe̠lo̠ḱ te̠ma ạḍi taja

Dinạm setaḱ beret́ tora

Onḍoṅoḱae dãṛã baṛa

Jo̠mae dinạm araḱ sakam

Bạnuḱtaea jahan beram.




Suṅkạl Cẽṛẽ Ar Hako

Mit́din mit́ṭen banḍhej suṅkạl cẽṛẽ lil roṅ hakoe saṕkedea. Hako do ạḍiye botorena. Aćaḱ jiwi bańcao iạte lil hako do suṅkạl cẽṛẽ metadea, “Daya kate aṛaḱkạń baṛe.” Baṅkhan iń do dareń benaomea. Unre do ar cele hako hõ bam jom daṛeakoa.

Menkhan ona kathate cet́ kạ̣mige baṅ hoelena. Suṅkạl cẽṛẽ do lil roṅ hako jome lạgit́te hudiskeda.

Lil hako doe menkeda, “am do bam baḍaea amaḱ aṛaṅ do liṭhur aṛaṅ kana? Amaḱ aṛaṅte sereń ańjom lekhan ạḍi bhage hoyoḱa. Mit́ṭen sereń me! Sereń ańjomte enḍekhan pukhriren joto hako ko hijuḱa ar mit́ dhaote ạḍi utạr hakom saṕ daṛeakoa.”

Ona katha ańjomte suṅkạl cẽṛẽ doe kusiyena. Khange suṅkạl cẽṛẽ do sereń lạgit́ mocae jhićket́ torage, budan hako do uniaḱ moca khon pukhrire donkeda ar paera paerate ạḍi sạṅgińe calaoena. 




Doṅ Sereń

 Eden ma bagwanre

Tokoe manwakin tahẽkana

Unkin tahẽkan bhor do

Eden bagwankin maḍaoleda.

Soetan bulạuket́kin

Kại bojha ladeat́kin

Calaoenakin boeha norok ḍahar.




Kạṭić Lutur

Ạkil ko̠m kạṭić lutur okam ańjo̠m

Serma baba menae tabon

Ạḍigey dulạṛ bon

Ạkil ko̠m kạṭić lutur okam ańjo̠m.

Ạkil ko̠m kạṭić moca okam me̠n

Ạkil ko̠m kạṭić mẽt́ okam ńe̠l.




Kul Raj

Iń do̠ kạnạń kul

Jo̠to̠ kore̠n Raj

Dạbi pe̠re̠ć uṕ tiń

Ona ińaḱ saj.

Oṛaḱ tiń bir gajaṛ re̠

Bir buru aṛe̠ re̠.

To̠rjo̠ma: Adori Tudu




Serma Setoṅ

He̠ṛe̠m setoṅ setaḱ tora

Kajak setoṅ tikin tora

Laṅga setoṅ ạyuṕ bela

Ạyuṕ tora nijhum ńindạ.

 




Mit́ṭen Budan Kulại

Mit́ṭen bir re kule tahẽkana. Uni do din hiloḱ mit́ṭen kate janware sikạret́ ko tahẽkana. Enhiloḱ do mit́ṭen calak se budan kulại sikạr reaḱ katha tahẽnkantaea. Kul ṭhen hećen tora kulại do mit́ṭene hudis ńamkeda. Uni do ạḍi ãṭ aṛaṅ ar kajakte sahẽt́e dhurạuena. Khange kulại aḱ sahẽt́ ńelte kul doe hudiskeda, nui do paseće dạṛ ạgukeda. Adoe kulikedea, “Cekayenam? Amaḱ oṛaḱ ma sorre, enḍekhan cedaḱ bam taṛam ạguleda.”

Kulại doe menkeda, “E raj, thoṛa laha iń do mit́ṭen kul aḱ phãndreń paṛaolena. Onḍe khon jãlãlekateń bańcao ruạṛena. Uni kul do aćge noa bir ren raj mente dạbi kana. Menkhan iń do am tahẽn tuluć eṭaḱ hoṛ ren sikạr do tis hõ bạń hoyoḱa.

Khange kul doe menkeda, “Iń nonḍe tahẽn tuluć okoe do noa bir ren raje dạbi kan, den saṕ ạguyepe. Ado kulại do uni kul mit́ṭen kuń ṭhene idikedea are metadea, noa kuń re uni kul do menaea. Kulại aḱ katha lekage kul do kuń bhitri oyoṅ ket́ khan aćaḱ mẽt́ muṭhạne ńel ńamkeda.

Khange lelha kul aćaḱ mẽt́ muṭhạn ńelte eṭaḱ kul menaea mente hudiskeda. Onate kul do uni são lạṛhại lạgit́ kuń re don khańjoyena. Nonkate uni calak ar budan kulại do banḍhej kul aḱ phañd khon eken ać eskar do baṅ, bickom bir ren joto jib-janware bańcaoket́koa.




JOBA BAHA

Sakam Hạriạṛ Baha araḱ

Hisit́ hoete likit́ laṛaoḱ,

Talare ḍuriạ onare jhạriạ

Ńamtem kusiḱ am dulạṛiạ.

 

Joba baha araḱ sakam hạriạṛ

Aṛete lilibici ạḍige ḍariạ,

Cando rakaṕ sãote phuṭạḱen jeṅget́

Beret́ toram rạskạḱ juḍạsim beṅget́.

 

Oṛaḱ raca aṛere baṅkhan simạre

Hoṛ doko rạskạḱ baha dare jotonre,

Baṅ do ḍạṅguạ baṅ do bạhu kuṛi

Sut́re bahae do sanam koge lạuṛi.

 

Sona Santal  baha sohrae

Rạskạ joṅbon sãota asrae,

Santal atore jãhã taha,

Tãhe kana joba BAHA.