Gadha Ar Toyo

Mit́ṭen Gadha ar Toyo ạḍi gatekin tahẽkana ar mit́ṭen bir-gajaṛ regekin basoḱ kan tahẽna. Nunạḱ gatekin tahẽkana je, eṭaḱ jib-janwarko onkin ńelteko hinsạḱkan tahena. Mit́din onkin do jomaḱ sesendrakin mohnḍayena.Thoṛa jhạl sen kateć Toyo do samaṅre Dhạcri kul-e ńelkedete bes muskile aṭkarkeda, ar bańcaoḱ lạgit́ Dhạcri kul ṭhene sen got́ena are metaekana E maharaj jahanaḱ bam hudis khan mit́ṭen kathaṅ roṛkea. Enḍekhan lahare katha emaṅme aṛaḱạńam honaṅ.

Ado lutur pheḍre phasar phusure metadea, judim men khan uni Gadha amaḱ tireń soprot daṛeama. Khan Dhạcri kul-e menkeda, enḍkhan ma bogege. Kathań emam kana. Ado Toyo do usạra uni Gadha sibil sibil kathate bulạukate Dhạcri kul sorre idikedea. Dhạcri kul do uni Gadhae be-gean kedete doho maṛaṅkedea.Note Toyo ńele kana ḍaṛ lạgit́ harephare ạte ńam baṛakana. Onate pạhilte Toyo goćkedea inạkate bại bạite Gadha sene monhḍayena.

Sikhạuna: Jahae jahan muskilre paṛaoem kurumuṭu lekhan, amge ona muskilrem paṛaoḱa. 




Ańjom Pe

 Ańjom pe e gidrạkoge

Kạṭić khonge school tege

Calaḱ hoyoḱ okte nạpitrege

Akel bidiạ hameṭ lạgittege.

Gogo, baba, ạyurkoaḱ uskurtege

Laha ape aema aema akeltege

Cecet́ ko ar akelan koaḱ kathakoge

Atenpe lutur ar mon ontortege.

Hoyoḱgea pe maraṅ akelankoge

Man ar chair pe ńama apnatege

Bạḍại hiskạ mon baṅ tahẽlenre

Lekman hoṛko pe hoyoḱa unre.

Sabasi sarhao ńama pe tinre

Isoraḱ aema bhor ńama pe unre

Boge jionpe khemaoa tinre

Aṭkarape khạṭige suluk monre.




RAKAS

Sedaere mit́ṭen birre mit́ RAKAS-e tahẽkana. Uniaḱ do Ulḍhạ leka mẽt́, rukạ leka ḍaṭa ar diṛmi leka laćtae. Mocatae hõ duạr leka. Uni RAKAS do din hiloḱ atoren gidrạ mimit́ goṭeć ạtkir kateye jomet́ko tahẽna. Onate atoren hoṛ do gidrạ barhete bako oḍok ocoako kan tahẽna. Silpiń kocareko oko kako kan tahẽna. Mit́ din uni RAKAS do gidrạ sendrate ạḍiye laṅgaena. Ar ruạṛ kate mit́ṭen hopon buru latarre galasaṅ jạpit́ kateye udurjoṅ kan tahẽna. Un oktere buru coṭ kạṅkhire horo doe daṛabaṛaekan tahẽkana.

RAKAS do cahaṕ kate ạḍi garteye ạchim got́ket́a. Uni horo do saḍe ańjomte buru kạṅkhi khon RAKAS aḱ mocare ńurena, ar uni RAKAS do horo ńur são sãotei ut́got́kedea. Horo do RAKAS aḱ laćre akbakaoena. Oḍokoḱ lạgit́ lać bhitri reye kapṭaokeda. Ar lać-e raboṛ cirạket́taea. RAKAS do haso jalatey aḍraokeda. Mit́ ghạṛi tayom RAKAS doe goć hapeyena. Enhiloḱ khonge atoren sanam gidrạ koaḱ botor do cabayena.




Meskoć

Meskoć

(1)

Jhạbu: Baḍayam ya Lạlu mit́ṭen hoṛ-daḱ hõ daḱ taṛam ạgukedae; Goṭae lohot́en rehõ uniaḱ bohoḱ reaḱ uṕ do baṅ lohot́lentaya.

Lạlu: Hahaṛa katha thoya! Cekateya?

Jhạbu: Cekate abar, uniaḱ bohoḱ reaḱ uṕ getho baṅ tahẽkana.

(2)

Cinema hol re mit́ṭen koṛa chubi ńeńele calao akana. Ado ać pheḍre mit́ haṛam hoṛ duṛuṕkate chubie ńeńelkan tahẽkana; Haṛam do mit́ṭen botol saṕkate ghono ghono mocarey bhoraoeda.

Ona ńelte uni koṛa doe ạṛis cabayena, uni do botol rećkedete mit́ jembet́tey ńũ caba got́kada. Are metadea niạ mit́ botol pepsi un ghạṛić ńũ lagaḱ kana? Ado uni haṛam doe menkeda bạbu iń do pepsi do bạń ńũet́ tahena. Iń do ińaḱ moca reaḱ pan thu ona botol reń giḍiyet́ tahena. Ar am do onagem ńũ got́keda ha ha ha……

 




MARAṄ DIN LẠGIT́ SAPṚAOḰ

Teheń lekan din gatetiń

Mulingeam cedaḱ, hae dhontiń?

Rạskạ din seṭeroḱ kan,

Haere monem andha akan.

Hoṛko ńelkom rạskạ pereć

Don kocoṛ ar heseć sekreć

Hanko tora geneć geneć,

Roṛ landa mit́ kheneć kheneć.

Baḍaegeam maraṅ din kan

Joto hoṛ doko rạskạḱ kan,

Jisu lạgit́ mońj sandes tam

Ma saṕṛaokate idi tam

Maraṅ dinre sajoḱ lạgit́

Ḍherkaete do Atma lạgit́

Atma motom sajoḱ re ho,

Bale Jisui kusik enhõ

Bale Jisu doe khojoḱa

Sapha monege asolaḱ

Dulạṛ Jisui hoboroḱa,

Onategeye rạskạḱa.

  




Pạhil

Pạhil pạhil pạhil —

Ińaḱ pạhil oṛaḱtiń gogo aḱ kukhi,

Pạhil pạhil pạhil —

Ińaḱ pạhil aṛaṅtiń  õ-ã-õ-ã raḱ.

Pạhil pạhil pạhil —

Ińaḱ pạhil ḍeṅganaḱtiń gendreć oṛeć,

Pạhil pạhil pạhil —

Ińaḱ pạhil jomaḱtiń gogo aḱ toa.

Pạhil pạhil pạhil —

Ińren pạhil gatetiń dulạṛiạ gogo,

Pạhil pạhil pạhil —

Ińren pạhil mahasoe hõ dulạṛiạ gogo.

Pạhil pạhil pạhil —

Ińaḱ pạhil pạrsitiń Santali roṛ,

Pạhil pạhil pạhil —

Ińaḱ pạhil Iskul ale gharońj ar somaj.




Hopon Bạbu

Aleren dulạṛ hopon bạbu

Oṛaḱren jotogiye koa kạbu,

Katha hõ thoṛa bae ańjom

Jel utu chaḍa daka bae jom.

Iskul calaḱ bae reben

Baskeaḱ bela chaḍa bae ebhen,

Paṛhaoḱe duṛuṕ ceṭe ceṭe

Gogo soṅgeće reṭe peṭeć.

Mobile reye gatić free-fire

Roṛae uni phaṅka phayaṛ,

Aleren hopon bạbu cạṭuạ

Bapla reye dona nạṭwạ.

Sanam ghạṛi lạṭ kuṭạ

Gog baṛayae parkom kuṭhạ,

Raṅgaolen khane bok boko

Usạtlen khane pok poko.

Aleren hopon bạbu jhẽṭ beṭa

Kạmi kotae do eken eṭaḱ eṭaḱ.




Mit́ṭen Tạruṕ Ar Kõḱ

Mit́ jokhen mit́ṭen Tạruṕ-e tahẽkana. Ado mit́din uni Taruṕ aḱ nạnḍrire jaṅ aṭkaolena. Ạḍi ãṭ kurumuṭu katerehõ Tạruṕ baṅgey oḍok daṛeada. Ado hasote ekale dạr baṛae kana. Khan samaṅre jãhãe janwarge ńamet́ko, onkoge nehõrako kana jemon do ona jaṅko oḍoktae. Ar nonkae metako kana, jãhãege noa khone rukhiạiń unige siropae emaea.

Adoko metaekana amaḱ kathate ohogele biswạs daṛeaḱ kana. Ente nonkante bulạukatećem jomlea. Tinạḱ hahaṛa baṅ? Tạruṕe menkeda, ińpe upkạrińa ar apageń jompea? Noa ohoge hoe daṛeaḱa. Tạruṕ aḱ nonkan sebel kathate okoege bako bulạulena.

Mucạt́re mit́ṭen Kõḱ do siropae hataoa mente hẽḱ keda. Uni do aćaḱ jeleń ṭhonṭate ạḍi nirạite Tạruṕ aḱ nạnḍri khonaḱ jaṅe oḍokkeda. Adoe bańcaoen khan rạskạte don kucuṛkeda. Inạkate Kõḱ do aćaḱ kuṛại se siropa reaḱ katha Tạruṕe disạwadea. Ona katha ańjomte Tạruṕ do raṅgaote ḍaḍae ger urit́keda ar mẽt́ko araḱ cabayentaea. Adoe metaekana, Ińaḱ nạthure ṭhonṭam aderleda, eken amaḱ bhạg karonaḱtem bańcao ruạṛena. Arhõ kuṛạiyem khojoḱ kana? Ma nitge iń samaṅ khon senjoṅme. Baṅkhan nitgeń jommea nahak. Khange Tạruṕ do botorte tharbasaoente harephare onḍe khone dạrkeda.

Sikhạuna:Bạṛić/banḍhej hoṛko são jãhã tinạḱge mońjem beohar , onko do ohogeko bodoloḱa.

 




Meskoć

Meskoć

(1)

Mit́ṭen koṛa ạḍi muruk ar to̠ṛte honḍar gạḍi calaoet́ kana.  Ackage tala ḍaharre Traffic polis-e teṅgo ocokedea. Adoe metaekana, Am lekanko saṕ lạgit́ge jao hiloḱ nonka ḍahar horre teṅgokoḱ hoyoḱ kana. Okatem dạṛa?

Noa katha ańjomte uni koṛae mengot́keda, cedaḱiń dạṛa! Unạḱ haron ar kosṭo sahaokate iń lạgit́em tạṅgi akat́te usạra hareharegeń heć seṭerena.

(2)

Barea gate koṛakin galmaraoḱ kana:

Pạ̣hilić: Ańjom kedạń baṅma bạhutam am sãote candore pe gel (30) dinge kạphạriạuḱa?

Dosarić: Baṅa, Oka hiloḱ beton ṭaka tireń calae enhiloḱ do cet́ge bae metańa.




Sikhạuna Golpo

Bilaspur atore mit́ṭen hoṛe tahẽkana. Uni hoṛ do jao ghuṛige gitićkoḱ kan tahẽkana ar jãhãtinre beret́kate jomaḱe jomet́ tahẽkana. Inạ tayom cet́e joma onakoge guni-bhạbhitoḱa. Ene gitić jạpit́ ar dãṛã baṛaete jion jingi khemaoet́ tahẽkana. Ackage mit́din dãṛã dãṛãte ona ato mit́ nakha re kaṭ bel (apple) baganre sen seṭerena. Ado darere araḱ araḱ kaṭ bel ńelte bae sambṛao daṛelena. Uni hoṛe mon muruḱkeda kaṭ bel do jom rehõe jomagea. Khange ona kaṭ bel se apple jo tioḱe dhurạuena. Menkhan uni hoṛ do bae tạṅkhileda je, baganren mạlik do onḍege kạmiyet́ tahẽna mente. Ado uni mạlik ṭheṅgawante uni hoṛe lagakedea. Khange uni hoṛ do botorte kaṭ bel capat́ giḍikateć dạdạṛe dhurạuena. Tayom sene koyoḱ ket́re ńelkedea ṭheṅgawante hijuḱkan, arhõ botorte riạḱ riạḱe dạṛkeda.  Dạkhin nakha mit́ṭen bir gajaṛre dạrkeda, adoe loraoente jirạujoṅa mente dare umulre duṛuṕena. Khange ona birre mit́ṭen Jel (Deer)-e ńel ńamkedea. Uni Jel aḱ mit́ jaṅga do rạput́ akan tahẽkana, onate taṛam hõ bae taṛam daṛeaḱ kan tahẽkana. Adoe hudiskeda nuạḱgan janwar menaḱkoa, enrehõ celege baṅko jome kan do?

Ackage birren sanam janwar, cẽṛẽ ciprut́ko cero bero dạdạrkane ńelket́koa. Onate uni hoṛ hõ botorte dare cetane dećena. Inạ mit́ ghạṛi tayom Tạruṕ hijuḱkane ńel ńamkedea.  Ado mone monete hudiskeda, paseć niạ dhao do Jel ko jom gojea nahak. Menkhan Tạruṕ do Jel ṭhen hećente teṅgo got́ena ar thoṛa ghãs mocare ger akat́e tahẽkana. Khan ona ger akat́ ghãs Jel samaṅre dohoket́te monhḍayena. Ona ńelte uni hoṛ bogege hahaṛayena, are menkeda, sạrige noa dhạrtire Sisirjạuić menaea, one uni sanam jib-janware goṛoako kan.

Inạkate dare khone pheḍente oṛaḱe calao ruạṛena. Ruạṛen tayom oṛaḱ reaḱ joto janla-duạr jhićkateće gitićena. Ado ko kuklikedea, cet́ khạtir janla duạre jhićkeda mente. Khane roṛ ruạṛat́koa, sisirjạuiće hijuḱa goṛoạń lạgit́, onate uni iń ṭhen boloḱre jahan muskil alo hoyoḱtaema, ona karonaḱte janla-duạriń jhić maṛaṅkeda.