Raj Ho̠po̠n Ar Rakas Reaḱ

Mit́ṭen raj ho̠po̠n do̠ ạḍi utạr phạdante baplaḱ lạgit́e calaḱ kan tahẽ̠kana. Ado̠ calaḱ calaḱte ho̠rre ạḍi ãṭ re̠ṅge̠ćket́koa, ado̠ ona takrege, kathae, ho̠rrege mit́ṭen bhiḍi b̠oho̠ḱko ńamket́a. Ado̠ko kupuliḱ kana; khange raj do̠e me̠nket́a, Mabon jo̠m baṛalege, ado̠bon calaḱgea tho̠. Ado̠ ado̠m ho̠ṛ do̠ sahan ạgu, ado̠m ho̠ṛ do̠ sakam ạgu, ado̠m ho̠ṛ do̠ se̠ṅge̠l ạgu, ar raj do̠ daḱ ạḱgui ̣se̠nena.

Ado̠ sahan ạḱguyić do̠ ạḍi usạrateye he̠ć go̠t́ena, are me̠noana, Acha iń do̠ń poṭor baṛa hataṛa; onka me̠nkateye so̠rlen do, ayoge, ona bo̠ho̠ḱ do̠ e̠kkalte o̠t sermae cahaṕket́a; ar uni do̠e ut́ ocoyena. Ado̠ inạkate uni se̠ṅge̠l ạḱguyiće he̠ćena; ado̠ uni hõ̠ onkageye me̠noana, E̠nḍaḱge ro̠ haṭaṛ aḍoeań; onka me̠nkateye sorlen do̠ uni hõ̠e ut́kedea. Ado̠ inạkate sakam ạḱguyiće he̠ćena, uni hõ̠ onkageye me̠nket́a, Acha iń do̠ń ge̠t́ hataṛ aḍoea, inạḱteko hijuḱtalea; ayogo, onka me̠nkateye sorlen do̠ uni hõ̠e ut́ ocoyena. Arhõ̠ inạkate ṭukuć ạḱguyiće he̠ćena, uni do̠e me̠nket́a, Iń do̠ń rapaḱ hataṛea; onka me̠nkateye soren do̠ uni hõ̠e ut́ ocoyena. Ar onkoren sado̠m hõ̠e ut́ cabaket́koa. Khange ạḍi tayo̠mte raj do̠ daḱ anteye he̠ćena; ńe̠lket́ko do̠e, o̠ko̠e hõ̠ bạnuḱko, e̠ke̠n bhiḍi bo̠ho̠ḱ mo̠to̠ge menaḱa. Ado̠ uni raj ona jo̠m lạgit́ do̠e me̠nlet́gea, me̠nkhan sermaren dut unit ̣hen ãṛgokateye metadea, Am do̠, raj, onḍe mạtkate alom soroḱa;  baṅ khan am hõ̠ khạṭigeye jo̠mmea. Ar e̠nte, raj, bujme, nui do̠ bhiḍi do̠e baṅ kana, rakas bheskate ape ṭhen do̠e he̠ć akana. Khange inạko galmarao  baṛaetege uni do̠ ạḍi maraṅ cahaṕkate uni se̠ne he̠ć idiḱ kana, khange raj do̠ dạṛtege hoeyentaea. Ar sạṅgińgeye laga idikedea, thoṛa gan ạuri tiogrege mit́ṭen pukhri pinḍhạre sińjo dare tahẽ̠kana. Khange raj do̠e mẹnket́a, Sińjo, am ińem bańcaoliń khan iń do̠ ạḍiń manotkema; e̠nte iń do̠ ạḍi maraṅ mũhinreń paṛao akana. Ona katha ańjomkate ona sińjo dare do̠ bara bạrite paṛaḱ go̠t́ena, ado̠ uni raj ona sińjo darereye bo̠lo̠yena; khange bae ńam daṛeada.

Khange uni rakas do̠ mit́ṭen ạḍi mõ̠ńj kuṛi bhesenae; ado̠ onaka bheskatege ạḍi din ona sińjo daregeye ho̠rho̠ket́a; ar ạḍi ãṭe raga. Ado̠ onka onkate mit́ di do̠ raje ańjo̠mket́a, baṅma, ona sińjo buṭạre ạḍi mõ̠ńj kuṛi menaea me̠nte. Ado̠ sipạhiye kolket́koa, metat́koae, Do uni kuṛi ạguyepe. Khangeko se̠nena ar uni kuṛiko ạgukedea, ado̠ rạniye hoeyentaea. Ado̠ uni rạni do̠ naṅgo̠ste ruạḱe po̠rto̠nket́a. Ado̠ ạḍi dine ruạyen khan raje kulikedea, Henda, rạni, am do̠ cekate baṅ bam phạriạḱ kantalaṅ? Unre uni kuṛi do̠ lạlạiye po̠rto̠nket́a, baṅma, Iń do̠, ona band ghuṭure sińjo dare menaḱ, ona bam maḱ bhindạṛle khan iń do̠ o̠ho̠ń bańcaolena, ona baḍaeme. Khange raj do̠ ho̠ṛe kolket́koa, ona sińjo dare maḱ bhindạṛ lạgit́. Ado̠ko calaoena ṭe̠ṅgo̠ć ante; ona dareko tioḱket́a; khange uni pạhile bo̠lo̠ akan raj uni do̠e jo̠ bhesena. Ado̠ jo̠kate ona phukri daḱreye ńũrena. Ado̠ bako ńamledea, ado̠ raj ṭhenko ruạṛena, arko lạiadea, baṅma Cele hõ̠ bae ńamlena. Khange ar hõ̠ raje kulikedea, Henda, rạni, cekate baṅ bam phạriạḱ kan talaṅ? Mase̠ bhala lạiạńme, iń do̠ ạḍi bhabnań ạikạueda. Ado̠ uni rạniye me̠nket́a, Ona band reaṅ pinḍhạ bam maḱ phoṛle khan, iń do̠ pase̠  o̠ho̠geń bańcaolena. Ado̠ raj ho̠ṛe kolket́koa, Do se̠noḱpe kuḍi, ṭạmni ante, ona band maḱ phoṛpe; ar nãhãḱ mit́ṭen sińjo jo̠pe ńama, ona ạguipe. Ado̠ sạrige rajaḱ hukum lekate onako kạmiket́a, ar sińjo jo̠ko ńamket́a. Ado̠ ona sińjo raj ṭhenko ạguket́a; ado̠ raj ona ataṅkate ạḍi rạskạ mo̠nte aćaḱ basateye idiket́a. Ar rạniye lạiadea, baṅma, Sińjoko ạguket́a.

Ado̠ khange ona sińjo khonge mit́ṭen aṛaṅge ańjo̠mena, baṅma, alope tawaga sińjo do̠, se̠ alope kuṭạm paṛaga; e̠nte iń do̠ raj ho̠po̠n noa sińjo jo̠reń bo̠lo̠ akana. Ado̠ ạḍi bại bạiteko posaḱket́te raj ho̠po̠nko ńamkedea. Ado̠ uni rajge sanam katha lạlại do̠e po̠rto̠nket́a, baṅma, Mit́ṭen kuṛi iń do̠e laga jo̠meń kan tahẽ̠kana. Ar iń sãoteko tahẽ̠kan aema ho̠ṛ ar aema sado̠m sanamgeye ut́ket́koa, ar iń do̠ ạḍi mũhĩn khoniń bańcao akana. Khange unre onko hõ̠ sanam kathako lạiadea, ar rạniye ńe̠lkedea, uni kangeae. Ado̠ ạḍi ãṭ aṛaṅteye me̠nket́a, Nui do̠ manwa do̠e baṅ kana, nuige aleren sanam ar iń soṅgeren sanam ho̠ṛe jo̠mket́koa. Ar uni do̠ un jo̠khe̠n do̠ bhiḍi bo̠ho̠ḱ lekae tahẽ̠kana. Ale do̠ ona jo̠ma me̠ntele me̠noan tahẽ̠kana; me̠nkhan nui do̠ un jo̠khe̠n o̠t ar sermae cahaṕket́a, ar saname ut́ket́koa. Iń hõ̠ hutạme ut́kińgea sermaren dut iń samaṅreye teṅgoyena are metadińa, Alom soroḱa, noa do̠ bhiḍi bo̠ho̠ḱ ma baṅ kana, uni do̠ amren bạiri kanae, uni do̠ rakas kanae.

Ado̠ noa katha ańjo̠mkate raj ar o̠nḍe̠ tahẽ̠kanko ạḍiko bhaṛoyena, ar e̠nte turạ̃tge uni kuṛiko saṕkedea. Ar uniaḱ jivi do̠ Inrạso̠nre tahẽ̠kana. Ado̠ uni go̠jea me̠nte ạḍiko kurumuṭuket́a; me̠nkhan bako daṛeadea. Ado̠ uni raj ho̠po̠ne hudisket́a, baṅma, Nuiaḱ jivi do̠ Indrạso̠nre menaḱtaea me̠nte. Ado̠ ạḍi usạrate ona Indrạso̠nteye ńir se̠nena, o̠nḍe̠ge uniren ạsul mirui tahẽ̠kana. Ado̠ uni rakasren go̠ro̠mtet́ erae metadea, Henda, go̠ṛo̠m ayo, noage aboaḱ oṛaḱ kana? Ado̠ uni buḍhi do̠e me̠nket́a, Hẽ̠, go̠ṛo̠m. Acha am do̠ okaren koṛa kanam, mase̠ bhala lạiạńtalańme. Ado̠ unre uni raj koṛa phạsiạrate lạlạiye po̠rto̠nket́a. Uni, amren gidrạ kuṛi bae tahẽ̠kantama? Uni buḍhi do̠ ona kathae hẽ̠ḱket́a; ado̠ koṛae me̠nket́a, Iń do̠ uniren dulạṛiạ ho̠po̠n kạnạń, baḍaeme. Ado̠kin kupuli baṛayena. Ado̠ jo̠m baṛakate buḍhi do̠ arhõ̠ kuḱliye po̠rto̠nket́a, Acha, go̠ṛo̠m koṛa, eṅgam do̠ bes baṛage menaetama? Ado̠ koṛae me̠nket́a, Hẽ̠, go̠ṛo̠m ayo, niạ ghạṛi do̠ ạḍi napae baṛage menaea. Ado̠ uni do̠ ạḍiye rạskạyena are me̠nket́a, Boge baṛeben tahe̠n ma. Ado̠ koṛae me̠nket́a, Henda, go̠ṛo̠m ayo, miru ho̠po̠n iḱdiye kol akadińa, ado̠m imạńa se̠ baṅa? Ado̠ buḍhi rạskạ mo̠nteye me̠nket́a, Hẽ̠, go̠ṛo̠m, miru do̠ idikaetaeme; uniren kangeae. Ado̠ ona katha ańjo̠mkate koṛa do̠ ạḍiye rạskạyena, are me̠nket́a, Ho, nit do̠ń e̠ṛe̠ aḍo akadea. Ona me̠nkate uni mirui saṕkedea, ar aćaḱ oṛaḱteye ạgukedea.

Ado̠ okare uni rakas bhes rạniye tahẽ̠kan, uni koṛa do̠ uni miru saṕkate ona oṛaḱteye bo̠lo̠yena. Khange uni kuṛi do̠e rakas ruạṛena; ado̠ arhõ̠ onkage ạḍi maraṅe cahaṕket́a. Ado̠kin ńapamena, ado̠e metae kana, Ma bhala nitoḱ jo̠meńme! Ado̠ bae jo̠m daṛeae kana; e̠nte uni rakas reaṅ jivi ma rajgeye hatma akat́a. Ado̠ raje metae kana, Am do̠ unre o̠ko̠ekom jo̠mlet́koa, onko de̠nko ulạkom, to̠be̠ khan nui miruń e̠mkaetama. Khange uni do̠ miru ńam ruạṛeae me̠nte, onko hoṛ ar sado̠mkoe ulạket́koa. Ado̠ unre uni raj do̠ bại bạite uni mirui peṭer topaḱkedea; Khange uni rakas do̠e go̠ćena. Sedae do̠ kathaeko lạia, baṅma, rakas do̠ ạḍi saṅgeko tahẽ̠kana. Ar mit́ dinrege amdaj mit́ sae gan janwarko  jo̠met́ko tahẽ̠kana. Ado̠ unkin Dasarat rajren barea ho̠po̠nkin tahẽ̠kan, Ram ar Lo̠kho̠n, unkinkin go̠ć maraoket́koa; baṅ khan ạḍi bạṛić ho̠ṛko jo̠mkekoa.




Kulại ar Ho̠ṛ Reaḱ

Ạḍi sedaere, kathae, kulại ar ho̠ṛkin akhajilena; unre kulại bae daṛelente uni ho̠ṛe me̠nket́a, Amaḱ do̠ ić hõ ić iń jo̠m aḍoetama; un khon teheń hạbić ho̠ṛko do̠ kulạiaḱ ićko jo̠met́a.

Ona do̠ nonka kana. Mit́ṭen ho̠ṛ okate co̠ṅ peṛaḱe se̠njoṅ kan tahẽkana; ho̠r aṛerege mit́ṭen cinḍkạ munḍu tahẽkana; onare mit́ṭen kulạiye tahẽkana. Uni kulại do̠ calaḱ kan ho̠ṛ reaḱ ti laṛaoḱ ńe̠lteye hudisana, Okare co̠ṅ nãhãḱ ti do̠ topaḱ ńũruḱtae. Khạṭige ona iạte uni kulại do̠ uni ho̠ṛe pańjakedea; tinạḱ sạṅgińe pańjakedere hõ uni ho̠ṛaḱ ti do̠ baṅge ńũroḱ kantea. Uni ho̠ṛ o̠ cekakate co̠ṅ tayo̠m se̠ne be̠ṅge̠t́ ruạṛket́a, ado̠ kulạiye ńe̠l ńamkedea. Uni ho̠rten ho̠ṛ do̠ kulại kuliye lạgit́e teṅgoyena; ado̠ thoṛa gan kulại haṛam hõe se̠n sorena. Uni ho̠rten ho̠ṛ do̠ kulại kuliyege po̠rto̠nkeda, nonkae kulikedea, Henda kulại haṛam, am do̠ bhala iń tayo̠mte̠ do̠ cedaḱem hijuḱ kana?

Unre kulại aćaṅ katha lạlạiye e̠ho̠ṕena, me̠nket́ae, Iń do̠ amgiń pańjayet́mea. Ho̠rten ho̠ṛe me̠nket́a, Cedaḱem pańjayediń kana? Kulạiye me̠nket́a, Iń do̠ nonkań me̠noan tahẽkana, Amaḱ ti nãhãḱ topaḱ ńũruḱa, ariń jo̠ma, noa me̠nkate nõḱõe ạḍi sạṅgiń iń pańja ạguket́mea, baṅge ńũroḱ kantama, pańja pańjateń laṅgayenre hõ.

Khange uni ho̠rten ho̠ṛe me̠nket́a, Am do̠ ya, kulại, ạḍite̠t́gem lelhagea; do calaḱme khijur ḍạr ho̠rho̠ ńũr ạguime; onam ho̠rho̠ ńũr ạgule khan ińaḱ ti hõ nãhãḱ ńũruḱtińa, ado̠m jo̠ma. Khange uni haṛam kulại do̠ khijur dare buṭạre tinạḱ din co̠e duṛuṕ  bhagaoena, e̠nre hõ khijur ḍạr do̠ baṅge ńũrlena. Uni kulại do̠ uni ho̠ṛ ṭhene he̠ć ruạṛena, are metae kana, Baṅ ńũroḱ kana khijur ḍạr do̠. Unrege uni ho̠ṛ kulạiye metadea, Baḍaeme, khijur ḍạr cet́ leka tisre hõ baṅ ńũroḱa onka leka ińaḱ ti hõ tisrege baṅ ńũroḱa; tisiń gujuḱa unrege ińaḱ ti do̠ sea lambaoḱa. Ado̠ teheń khon iń ạsisam kana, Am do̠ hape̠nko go̠ćlem khan ić hõ ićko jo̠mtama, ar noa sarap do̠ ape sanamkorege tahẽyen tapea.

Sạrige ho̠ṛ do̠ kulạiko go̠ćkore, Lać ar kulại ić sanamko sipi mida arko le̠ṭo̠ea, haṛhat́ machage sebela.




Koṛa Do̠ Ać Budhiteye Bạhuana

Mit́ṭen atore bar boeha menaḱkina, me̠nkhan maraṅić do̠ bạhu menaetae, ar huḍińić do̠ bako bạhu akawadea. Ado̠ unkin maraṅić tikin do̠ haṛam buḍhikin galmaraojoṅa. Binićte̠t́e me̠na, Huḍińić do̠e harayena, malaṅ bạhuaea. Ado̠e ro̠ṛ ruạṛaea, Ạćren ho̠po̠nge hape̠ne bạhuaea. Ado̠ uni rinićte̠t́ do̠e me̠njoṅa, Durre! Cet́e me̠net́a? Aćren  ho̠po̠nge hape̠ne bạhuaea. Ać ạuriye bahujoṅa, are me̠net́a, Aćren ho̠po̠ngeye bạhuaea. Ado̠e guni bhạbiḱa rinićte̠t́ do̠, Dingeń metaea, Huḍińić do̠laṅ bạhuaea, me̠nkhan dinge inạgeye me̠n ruạṛạńa. Khange mit́din do̠ arhõ̠ onkagekin ro̠po̠ṛ kana huḍińić ńutumte. Ado̠ uni he̠re̠lte̠t́ do̠ inạko ro̠ṛ baṛakate peṛa ho̠ro̠ḱe calaoena. Ado̠ khange huḍińić do̠ gạiye gupia. Khange tikinena, ado̠ gạiye aḍaket́koa. Ado̠ daḱe taṅadea ini hilite̠t́ge. Ado̠ jaṅgakoe ạbuk bo̠lo̠yena, ado̠ mańjane emadea. Jo̠m baṛakate uni koṛa do̠e jirạu akan tahẽkanre hilitte̠t́ do̠ seye go̠se̠ć baṛayede kana. Ado̠ go̠se̠ć baṛa go̠se̠ć baṛa hilitte̠t́ do̠ hiḍir hiḍir mẽ̠t́ daḱ jo̠ro̠ḱ kantaea, koṛawaḱ dearege jo̠ro̠ḱ kana. Ado̠ uni koṛa do̠e ạikạu go̠t́ket́a. Ado̠ khangeye me̠nket́a, Ạiyo! Cet́ iạtem raḱet́a, ma lạiạńme. Noa reaḱ bhe̠d baṅ tahẽn khan, o̠ho̠m raḱlea. Ma lạiạńme. Enaṅ hõ̠ń ńe̠lket́mea, mańjanem emadińa arem raḱet́a. Enaṅ bạń kulilet́mea. Ma nitoḱ do̠ lạiạńme, cet́ iạtem raḱet́a?

Ado̠ hilitte̠t́ do̠e me̠nket́a, Iạ, cet́ iạteń raḱet́a? Iń do̠ dadam iń metae kana, Huḍińić do̠e harayena, malaṅ ho̠raea. Ado̠e metadińa, Aćren ho̠po̠nge hape̠ne bạhuaea. Uni koṛa do̠ ona kathae ańjo̠man khan, hape hapete aćaḱ sasaṕe ńamket́taea, are moṭraket́teye oḍoṅ calaoena disomte. Khange ạḍi sạṅgiń disomteye calaoena. Ado̠ calaḱ calaḱte mit́ṭen haṛam tuluće dapramena. Ado̠e ho̠ho̠ae kana, E̠ baba, tạṅgińtalaṅme. Uni haṛam do̠e se̠n idiḱ kangea. Khange ạḍiye dạṛ idiket́a are khudạu tioḱkedegea. Ado̠e metae kana, Henda baba, unạḱ iń ho̠ho̠am kana, cedaḱ bam tạṅgiń kana? Ado̠ haṛame me̠nket́a, Iạ bạbu, iń do̠ń me̠nket́a, Nui do̠ nãhãḱ koṛa ho̠ṛ ar iń do̠ haṛam ho̠ṛ; nui tuluć do̠ nãhãḱ iń daṛeaḱa? Iń do̠ń se̠n jarwaḱa. Onka me̠nkate bań tạṅgiyet́mea. Khange uni koṛae ro̠ṛ ruạṛket́a, Hẽ̠ baba, amem ro̠ṛket́ do̠ sạri ma sạrige, iń tuluć ma daṛe ma o̠ho̠m daṛelen. Me̠nkhan, baba, o̠ne̠ko me̠nge, Mit́ṭen haṛam ho̠ṛ tahẽn ar buḍi era tahẽn do̠ ạḍi subitạ. Nẽ̠ḱẽ̠ ho̠rtelaṅ calaḱ kana, am do̠ hutkạm emanteaḱ jạṛem uṭhạutalaṅa. E̠ne̠ ado̠ emanteaḱkin kupuli kana. Haṛam hõ̠e kuli go̠t́kedea, Am do̠, bạbu, tin sạṅgińem calaḱa?

Uni do̠e me̠nket́a, Iń do̠, baba, ạḍi sạṅgińgeń se̠noḱa. Ar haṛam hõ̠e kulikedea, uni hõ̠e me̠nket́a, Niạ buru paro̠m iń calaḱa. Ado̠e me̠nket́a, E̠nḍe̠khan, baba, mit́tegelaṅ se̠n idiḱa. Uniye me̠nket́a, Hẽ̠ e̠nḍe̠khan. Khange uni koṛa do̠ mit́ṭen kathae ro̠ṛket́takina, me̠nket́ae, Iạ baba, mit́ dhao am ghõ̠ṛãńtalaṅme, mit́ dhao ińiń ghõ̠ṛãmea, e̠nḍe̠khan, baba, calaḱ leka hõ̠ o̠ho̠laṅ ạikạulea. Ado̠ uni haṛam do̠ noa kathae ańjo̠man kathae guni bhạbik kana, Durre! ać do̠ na ho̠e koṛa ho̠ṛ kanae, nãhãḱe ghõ̠ṛã daṛeańa; ar iń do̠ haṛam ho̠ṛ unạḱ dare hõ̠ bạnuḱtińa. O̠ho̠ co̠ń ghõ̠ṛã daṛele. Ado̠ onka galmarao galmaraotekin calaoena. Noa reaḱ man do̠ noa kana: E̠ baba, mit́ dhao am galmarao e̠ho̠btalaṅme, arm it́ dhao ińiń e̠ho̠btalaṅa. Uni haṛam do̠ noa reaḱ man bae bujlaḱa. Ar ho̠rtekin calaḱ kana. Uni koṛa do̠ panahi do̠e teweńkaḱ kana, ar daḱre do̠e panahiḱ kana. Ar cato̠m hõ̠ ho̠rte calaḱre do̠ bae cato̠moḱ kana, dare buṭạrekin umullena khane cato̠mkoḱ kana. Ado̠ uni haṛam do̠ mo̠ne̠ mo̠ne̠teye me̠net́a, Nui koṛa do̠ ạḍite̠t́e lelhagea. Ado̠ khange calaḱ calaḱte daḱ tetaṅket́kina. Ado̠ mit́ṭen pukhrikin ńe̠l ńamket́te o̠nḍe̠ daḱ ńũkin calaoena. Ado̠ uni koṛa do̠ ona pukhri ńe̠lteye me̠nket́a, Uh! Baba, nui kisã̠ṛ do̠ pukhri mae pukhri akat́ bhagege, me̠nkhan, baba, cok khunṭige tho̠ bạnuḱtaea. Inạ bogeyena.

Ar uni haṛam do̠ ghaṭre daḱe ńũket́a; nui koṛa do̠ bin ghaṭreye ńũket́a, arkin calaoena. Uni haṛam do̠ arhõ̠e me̠njoṅ kana, Durre̠! nui koṛa do̠e cet́ lekan ho̠ṛ kan co̠ṅ? Sanamgeye ulṭạutaea. Daḱ ńũ hõ̠ iń ńũ ghaṭre do̠ bae ńũlet́a. Ar talare menaḱa cok khunṭi ńe̠loḱ kana, are me̠net́a, Henda baba, nui ho̠ṛ do̠ pukhri mae pukhri akat́ge, me̠nkhan, baba, cok khunṭige tho̠ bạnuḱtaea. Sanam reaṅge bhagegetaea, me̠nkhan niạko do̠ ulṭạugeń ạikạuede kana. Khan arhõ̠kin calao idiyena. Ado̠ calaḱ calaḱte uni haṛam reaḱ atokin tioḱket́a. Ado̠ uni haṛame me̠nket́a, Dela goṭa ho̠r mit́telaṅ he̠ćena, dela iń oṛaḱre daḱko ńũ torawanme. Ạkhirem caḱgea. Ma dela daḱko ńũ jirạuanme, ado̠m calaḱgea. Nonka me̠nketa haṛam reaḱ oṛaḱtekin calaoena. Khange se̠ṭe̠rkate uni haṛam do̠ ho̠po̠nerate ho̠ho̠adea, E̠ mạ̃i, de̠ no̠te̠  parko̠m aderaeme peṛa ho̠ṛ. Ado̠ uni kuṛi do̠ parko̠m e̠kkalte oṛaḱteye aderadea, ar daḱko taṅ baṛawadeteye ḍo̠bo̠ḱ baṛwadea.

Khange oṛaḱre uni haṛamtikinkin duṛuṕ akan tahẽkanre unre hõ̠e metae kana, Hẽ̠, baba, oṛaḱ maben oṛaḱ akat́ge, oṛaḱte mań khusiyenge. Me̠nkhan, baba, kham khunṭige tho̠ bạnuḱanaṅ. Uni haṛam do̠ arhõ ạḍite̠t́ lelhae bujhạuede kana, tãhã kham khunṭi phe̠ḍrege parko̠mko bel baṛawadea. Ado̠ uni haṛam do̠ o̠nḍe̠ khon oḍoṅ se̠nkate ho̠po̠nerate kuliyede kana, Henda biṭi, nui do̠bon jãwãe gomkekea; me̠nkhan, biṭi, ạḍite̠t́ lelhae galmarao kana. Ńe̠lme, nit hõ̠e me̠net́a, Oṛaḱ ma, babam oṛaḱ akat́ bhagege, me̠nkhan, baba, kham khunṭige tho̠ bạnuḱanaṅ; ar se̠ kham khunṭi ṭhengem bel akawadea. Khange kuṛi do̠e ro̠ṛ ruạṛ go̠t́ket́a, O̠te̠ co̠ṅ, baba, ṭhikgeye me̠net́; e̠nte oṛaḱ mabon oṛaḱ akat́, pinḍạ ma ba co̠bon pinḍạ akat́, e̠kkalte co̠ṅ oṛaḱte parko̠mbon aderade. Onage co̠ṅ kham khunṭi ma hoeyen, pinḍạge. O̠te̠ co̠ṅ besgeye me̠n akat́. Ado̠ khange hane̠ e̠to̠hoṕ khonaḱe lại ạguae kana, Arhõ ńe̠lme, biṭi, ho̠rteliń hijuḱ kana, ado̠e metań kana, Iạ baba, mit́ dhao am ghõ̠ṛãńtalaṅme, mit́ dhao ińiń ghõ̠ṛãmea, e̠nḍe̠khan, baba, calaḱ leka hõ̠ balaṅ ạikạua. Khange kuṛiye me̠n go̠t́ket́a, O̠te̠ co̠ṅ, baba, besgeye me̠n akat́. Ona do̠e me̠net́a, Mit́ dhao am e̠ho̠btalaṅme galmarao, mit́ dhao ińiń e̠ho̠btalaṅa, e̠nḍe̠khan calaḱ leka hõ̠ balaṅ aikạua.

Ar mạ̃i, ho̠ṛ do̠ ho̠rte calaḱre panahiko ho̠ro̠ḱkaḱa arko cato̠mkoḱa; nui do̠, mạ̃i, baṅa, panahi mae tewenkaḱ ar daḱre mae panahikoḱ. Uni kuṛiye me̠nket́a, O̠te̠ co̠ṅ, baba, besge; e̠nte ho̠rte calaḱre do̠ emanteaḱe ńe̠l ńamet́a, daḱre do̠ cet́ko co̠ṅ menaḱ, baco̠bon ńe̠l ńamet́, onate daḱre do̠e ho̠ro̠ḱet́a. Ar ho̠rte calaḱre hõ̠ bae cato̠moḱ kana, ar dare umulreye umuloḱ kana. Noa reaḱ bhe̠d noa kana: e̠nte, baba, dare co̠ṭre emantenko cẽ̠ṛẽ̠ ciprut́ko ićet́a ar ńũroḱ kana, onate dare umulre do̠e cato̠mkoḱa. Acha, mạ̃i, mit́ṭen bandliń ńamket́a. Khange daḱ ńũ bana ho̠ṛliń ãṛgoyena. Iń do̠ ghaṭreń ńũket́a, nui do̠ bin ghaṭreye ńũket́a. Ar talare cok khunṭiko bit́ akat́a; nui do̠e me̠net́a, E̠ baba, nui ho̠ṛ do̠ pukhri mae pukhri akat́ge, me̠nkhan, baba, cok khunṭige tho̠ bạnuḱtae. Henda baba, daḱ ńũben ãṛgoyena, am do̠ ghaṭrem ńũket́a ar uni do̠ bin ghaṭre. E̠ baba, amge co̠ṅ mạilạ daḱem ńũket́, uni ma sapha daḱe ńũket́. E̠nte, baba, ghaṭre do̠ emanten Deko pusiko aṕ ạbukoḱ kana, tho kharaḱet́ako, ạḍite̠t́ co̠ṅ ghaṭ reaḱ do̠ mạilạ daḱ kan. Ar henda baba, ona pukhri pinḍhạre do̠ jãhãn dareko do̠ menaḱa se̠ baṅa?

Ado̠e me̠nket́a, Dare do̠ bạnuḱanaṅ. Ho̠, onage co̠ṅ, baba, cok khunṭi do̠. Hutkạm daḱ ńũ baṛakate dare umulrebon duṛuṕ jirạukoḱa mit́ ghạṛi. O̠te̠ co̠ṅ, baba, bae lelhawa. Ado̠ uni koṛa do̠e ańjo̠mket́kingea. Are kulikedea, To̠be̠, biṭim khusiyena? Hẽ̠, baba, iń do̠ń khusigea; ado̠ unige kuliyepe. Khange uni koṛa ṭhene calaoena haṛam do̠, are kuliyede kana, Cele, bạbu, cet́em me̠net́a? Alegele me̠net́a, jãwãe gomkeme. Ado̠m re̠be̠nkoḱ se̠ baṅa? Uniye me̠nket́a, Hẽ̠ e̠nte, baba, ado̠ kuṛiye khusiań khan do̠ń khusigea iń hõ̠. Ado̠ bana ho̠ṛ ado̠ samna sạmniko kuliket́kina, banargekin khupusiena, kuṛi hõ̠e hẽ̠ḱket́a ar koṛa hõ̠. Khangeko baha sãohãket́kina. Ar kuṛi do̠ bogeteye daka utu baṛa go̠t́ket́a are emat́kina. Ado̠ e̠ne̠ uni koṛa do̠e bạhuana. Uni koṛaren ho̠po̠nte̠t́ do̠ aćaḱ budhi hoeyena, me̠taḱme aćaḱ budhigeye bạhuadea. E̠ne̠ ado̠ e̠nḍe̠gekin tahẽyena, ar dadat ṭhen do̠ bae ruạṛlena.




Rakas Ar Ḍom Reaḱ

Ram Lo̠kho̠n do̠ sendrakin daṛan kan tahẽ̠kana, ạḍi lạṭu lạṭu janwarkin go̠ćet́ko tahẽ̠kana, ar rakas hõ̠kin go̠ćet́ko tahẽ̠kana. Sedae jugre nonka saṅge rakasko tahẽ̠kana, onko do̠ e̠kkalte disomko ujạṛet́ kan tahẽ̠kana; boge Ram Lo̠ko̠nkin janamente disom khon rakaskin go̠ć maraoket́koa. Mit́ jaegare maraṅ utạr rakaskin go̠ćkede khan ạkinaḱ khanḍate rakas reaṅ ramakin ge̠t́ chaḍaoket́taetekin calaoena oka se̠n co̠ṅ. Khe̠n leka mit́ṭen ḍo̠m do̠ loṭa daḱ teveńkate tạnḍi se̠ne calaḱ kana, ar e̠kkalte okare rakase go̠ć akan ṭhenge baḍae akat́ lekae calao go̠t́ena. Khangeye ńe̠lkede do̠ maraṅ utạre gitić akan. Uni do̠m ma bae baḍaejoṅ kan uni rakas do̠ Ram Lo̠kho̠n tikinkin go̠ć akadea me̠nte; ać do̠e me̠njoṅ kana, nui do̠e gitić akan me̠nte. Ona loṭa daḱe do̠ho̠ket́a bại bạite, ar maraṅ utạr dhiriye kuṭuṅ ạguket́a, ar rakas ho̠ṛmo̠reye giḍi go̠t́kat́a. Uni rakas do̠ nasenaḱ hõ̠ bae laṛaolena. Uni ḍo̠m ar hõ̠ mit́ṭen dhiriye ho̠bo̠r ạguket́a; unre hõ̠ ạḍi ãṭteye giḍiadea, e̠nre hõ̠ thoṛa hõ̠ bae laṛaolena.

Ado̠e bujhạuket́a, go̠ć akanae me̠nte.  Uni ḍo̠m do̠ ạḍi rạskạkate oṛaḱteye ńir calaoena, ar mit́ṭen maraṅ utạr churiye ạguket́a. Ram Lo̠kho̠n tikinkin ge̠t́ sare̠ćlet́ rama, uni ḍo̠m hõ̠e ge̠t́ ạguket́a. Pạhil khone baḍae akat́ tahẽ̠kana, Jãhãege rakasko go̠ćle khan ar ramako ạgule khan, raj do̠ ho̠po̠nerae go̠ṅakoa, ar mit́ hĩs disom hạṭińe emakoa; onate uni ḍo̠m do̠ ạḍi kurumuṭu kate onako ramie chaḍaoket́a, ar oṛaḱte se̠nkate aćren era ar sanam gidrạkoe dal ńirket́koa, ar ḍho̠l hõ̠ baṛge se̠ne capat́ giḍikat́a. Ado̠ rakas reaṅ rama raj ṭhene idiket́a. Raj do̠ ńe̠lket́re hõ̠ bae pạtiạulena; me̠nket́ae, Noa do̠ amem go̠ć akade rakas reaṅ rama do̠ baṅ kana, e̠nte purạu rama do̠ baṅ kana, noa rama reaṅ co̠ṭ se̠n do̠ o̠ko̠e co̠ko ge̠t́ chaḍao idiket́a.

Ado̠ ona katha ańjo̠mkate ḍo̠m do̠e me̠nket́a, Baṅ, raja saheb, ińgeń go̠ć akadea, ado̠ de̠n ho̠po̠nera ar mit́ hạṭiń disom imạńme. Khange uni raj ona katha ańjo̠mkateye me̠nket́a, Hẽ̠, ho̠po̠nerań e̠mo̠ḱgea, ar disom hõ̠ń e̠mo̠ḱgea, hape̠ń suṭik baṛalege. Raj do̠ suḱṭike e̠ho̠ṕena, suṭik suṭikte ạḍi sạṅgińre barea koṛa Ram Lo̠kho̠n ńutumanko ńamket́kina, unkin ona rama do̠kin ạgu daraket́a ar rajkin uduḱadea, ona ńe̠lkate raj do̠ ạḍiye rạskạyena;  uni ḍo̠m do̠e laga ńirkedea. Ḍo̠m do̠ aćaḱ oṛaḱteye he̠ć ruạṛena ar aćren pạhil era ar ho̠po̠nkoe ho̠ho̠ ạguket́koa, ar inạ ḍho̠lge ar hõ̠e ạgu ruạṛket́a. Pạhil ma raj ho̠po̠nera hõ̠ bae emadea, bo̠rco̠ṅ o̠nḍe̠ khone laga ńirkedea. Uni raj do̠ Ram Lo̠kho̠ne kuliket́kina, Henda, rakas go̠go̠ćkin, cet́ben hataoa, mase̠ lạiạńben? Ado̠kin me̠nket́a, Ạliń do̠ cet́ hõ̠ baṅliń hataoa, e̠ke̠n am uduḱam lạgit́geliń he̠ć akana. Khange raj do̠ rạskạ mo̠ne̠teye bidạ go̠t́kat́kina; ado̠kin calaoena.

Source: Santal Folk Tales




Raja ar Itạ Reaḱ Golpo

Mit́ disom re mit́ṭen Rajae tahẽkana. Uni do ạḍi akelan, ạḍi sạriaḱ ren, boge hudisan, boge colonna Rajae tahẽkana. Mit́ din uni Raja do aćren porja ko ar golamkoe hoho at́koa are galmarao at́koa metat́koae nitoḱ do ińaḱ aema umer hoe akana, onate Noa rajosṭhi calao lạgit́ mit́ṭen Raja do jạruṛ menaḱa. Menkhan ińaḱ nońjor re onka mońj ko bạń ńel ńamet́koa, okoeye calaoa ińaḱ rajosṭhi do? Ona ańjomte joto hoṛ ko hahaṛayena menkeda ko Raja ren unạḱ gidrạ tahẽn tuluć okoe hõ lekman ko bae ńam let́koa? Aćkage mit́ din Rajae hukumkeda noa rajosṭhi re tinạḱ juạn koṛa ko menaḱ koa ińaḱ galmarao repe ạgukoa. Rajawaḱ katha leka Ona rajosṭi ren joto koṛa ko Raja aḱ galmarao re ko ạguket́koa. Ar Raja do joto juạn koṛa ko lạgit́e roṛkeda, menkedae ańjom pe iń doń haṛamena rajosṭhi ko calao lạgit́ dạyik hataope, menkhan okoeaḱ joggota menaḱtaea noa rajosṭhi calao lạgit́ noa do cekateń bujhạua?

Onate mit́ṭen biḍạu do hoyoḱ tapea ona do noage mit́ṭen itań emapea, ar ona do Ḍugri (Ṭob) repe rohoea ar pe jotona ar mit́ bochor tayom iń ṭhen pe ạguya. Raj aḱ nonkan katha ańjomte juạn koṛa ko do ạḍi ko kusiyena, ar ko menkeda noa do cet́ muskilge baṅ kana, ar kukmu ńeńel ko ehoṕena paseć ińge Raj iń hoyoḱa. Adomko do, noa reaḱ cet́ge bako bujhạuleda. Joto hoṛ ita idi kate nij nij ḍugri (ṭob) re ita ko rohoe keda ar thoṛa din rege ko omon ocokeda ar onko juạn ko mod re Link ńutuman mit́ koṛae tahẽkana uniaḱ ṭob reaḱ itạ do baṅ janamlentaea bar hapta, pon hapta, moṛe hapta bar cando pe cando parom calaoen re hõ baṅ janamlentaea onate ạḍi bhabnarey tahẽkana ar eṭaḱ koaḱ doe ńelkeda mońjge hara akantakoa, Ado mit́ bochor tayom Raja ṭhen ko idikeda ar Raja doe ńelket́takoa are sarhao ket́takoa metat́ koae ạḍi pe jotno akada ar onate mońjge hoe akan tapea.

Menkhan link bon ạgu akada khạli ṭob ente itạ ma baṅ janamlen rohoekate hõ onate uni do lajaote danaṅ sećreye duṛuṕ akan tahẽna ar eṭaḱ ko do ạḍi ko landa aekan tahẽkana. Ado uni Raja do dara darate joto hoṛaḱe ńelkeda. Ado mit́ somoe uni Link e ńel ńam kedea danaṅ rey duṛuṕ akan adoe metae kana cedaḱ am do danaṅ rem duṛuṕakna? Uni doe roṛ ruạṛadea lajaote ente ińaḱ itạ do baṅ janamlena ar khạli ṭob iń ạguakaḱte ạḍi ko landa ạń kana, ado samaṅ seće hoho adea are metadea ado alom bhabnaḱa. Ona tayom joto koṛa ko hoho jarwa kateḱe galmarao at́koa nui link ge bhageaḱ doe kạmi akada. Ente iń oka itạń emaḱ pe tahẽkan ona do tis ge baṅ janamoḱa ente iń do tikiaḱ itạń emaḱpe tahẽna, okoeaḱ dare janam akan ona itạ reaḱ do baṅ kana ona itạ do eṭaḱ itạ kana hoe dareaḱ baṅ janamoḱ kante bajar reaḱ itạ kiriń kateḱ ko rohoe akada jemon Raj do ko uduḱ daṛeae ṭob soho mońj dare onkate Raj ṭhen khon sabasiko ńam daṛeaḱa, menkhan bako bujhạu daṛeada ona do maraṅ bhul kana mente.

Menkhan Link do bae bhulleda uni do itạ rohoe kate ạḍi ãṭe jotno keda dinạm hiloḱ enre hõ baṅ janamlente ạḍi bhabnarey tahẽyena Raje katha akawat́koa nui link ge iń bodolte Raja hoyoḱ reaḱ joggota menaḱtaea ente nui hotete sodorena nui do sạriaḱe kạmia, sạriaḱtey calaḱa, sạriaḱe bicạra, hoṛaḱ bạṛić solha bae ańjoma, jãhãtinạḱ muskilrey paṛaoḱ bạṛić aḱ seć bae calaḱa ente mit́ bochor re tạṅgikeda baṅ janamlen itạ wante iń ṭhen hijuḱ lạgit́, ińaḱ katha bae giḍileda, ar bae ạṛislena, uni doe batao akada Rajaḱ katha, ar ona din lạgit́ hoe koyoḱ hor akada. Ona golpo khon sikhạuna do noage okoe ko sạriaḱre ko tahẽn onkoge Raj ṭupri do ko ńama. Onkan ko ge Isor doe kusi ako kana. Johon 8:32 kạli (sạriaḱ tet pe baḍae oroma ar sạriaḱ tet́ doe sạdhin pea.)




Dulạṛ, Sompod Ar Lahanti Reaḱ Golpo

Mit́ṭen gharońj tahẽkana. Ona gharońj re do pe hoṛ ko tahẽkana. Mit́ okte ona gharońjren maejiu do oṛaḱ bahre oḍokoḱ re pea haṛam hoṛ duṛuṕ akane ńelket́koa are kuliket́koa iń do okoe hõ bạń urum let́pea, ạḍi ãṭ paseć reṅgećet́pea onate oṛaḱ seć boloḱ pe, ape lạgit́ jomaḱ iń brbosthayeda. Menkhan onko do uni maejiu ko kuli kedea oṛaḱren mạlik do menaea se baṅ? Uni doe roṛ ruạṛaḱ koa bạnuya bahretey senakana. Onko ko metadea tahle bale bolo daṛeaḱa oṛaḱ seć do. Ado ạyuṕ seć ona oṛaḱren mạlike ruạṛen khan uni maejiu do jotowaḱe lạiadea ar mạlik doe metadea onko do lạiakome iń doń ruạṛ akana oṛaḱte, oṛaḱ seć boloḱ lạgit́ iń nẽotayet́ ko kana. Uni maejiu oḍoḱ kate oṛaḱ seć boloḱ lạgit́e nẽotaket́koa. Unre ho ko roṛ ruạṛ adea ale do nonka hoho kate bale bolo daṛeaḱa. Ar hõe kuliket́koa cedaḱ nit do ar hõ cet́ muskiltape? Ape ko roṛ ruạṛadea aleaḱ ńutum menaḱtalea nonka leka mit́ hoṛaḱ ńutum do Dulạṛ, arm it́ hoṛ do Sompod ar mit́ hoṛ do lahanti.

Onate ar hõ oṛaḱte bolo kate goṭae me okoe dom hoho alea. Uni maejiu do katha do ać jawaeye lạiade khan ạḍi hahaṛae bujhạu keda ar ać jawae do ạḍi kusi kateḱe metadea Sompod ge boloḱ metae me uniye bololen khan paseć ạḍi ãṭ bon kisạṛoḱa. Menkhan ać bạhu do bae kusilen uni doe men keda Sompod do baṅ ińaḱ hudis paseć lahantige bon hoho ae khan boge hoyoḱa. Menkhan unkin ren kuṛi do jotoaḱ kathae ańjomet́ tahẽkana, unkin cet́ ko kin galmarao et́ tahẽkan ar uni doe metaḱkina cet́ aben do baben khojoḱ kana Dulạṛge jemon ben hohoae tahle abo oṛaḱ do dulạṛte perejoḱa? Uni ać baba doe men keda alaṅ ren kuṛi aḱ kathagelaṅ ańjoma Dulạṛge aboaḱ gharońj re peṛa hisạbte bon nẽotayea. Uni maejiu do bahretey oḍokena are kuliket́koa ape mod re okoe aḱ ńutum do Dulạṛ, unige teheń do ale aḱ gharońj ren maraṅ peṛa.

Dulạṛ ńutuman haṛam hoṛ doe teṅgoyena ar oṛaḱ seć boloḱ lạgit́e monḍhaena inạ tayomte ge sareć barea hoṛ Sompod ar lahanti hõ uni tayom tayomtekin boloyena. Onko ńelte uni maejiu doe men keda ạḍi hahaṛa iń ma Dulạṛ iń hoho ade Sompod ar Lahanti do baṅ men khan cedaḱ aben do ben hijuḱ kana? Onko do ko metadea Sompod ar Lahanti pạhil ren hoho ạkin re hõ unkin do bahre rege kin tahẽkoḱa ente Dulạṛ okarey tahẽna Sompod ar Lahanti hõ uni soṅge kin tahẽna. Okare Dulạṛ bae tahẽna Sompod ar Lahanti hõ bakin tahẽna.                                         




Lelha Jãwãe Gomket Reaṅ

Sedae jugre, kathae, mit́ṭaṅ ho̠ṛren ho̠po̠nerat jãwãe gomkete tahẽ̠kana mit́ṭaṅ atore. Ado̠ mit́ dhao, kathae, ać eskarge ho̠ńhar hanhar oṛaḱte se̠ nạihạrte, pe̠ṛa ho̠ro̠ḱe se̠nlen tahẽ̠kana. Ado̠ unre uni hanharte̠t́ buḍhi do̠e daka utuyet́a, ar uni tuluć hõ̠e galmarao kana. Ado̠ enka baṛaetege ạyuṕena. Ad̠o unre uni buḍhi do̠ hạnḍuạye utulet́a, ado̠ daka utukate daḱe taṅadea daka jo̠m lạgit́. Ar silpiń aṛe se̠nrege ganḍo do̠e belaea. Ado̠ ạbuk bo̠lo̠kate ona ganḍoreye duṛuṕen khan do̠ daka utui ạguadea. Ado̠ jo̠m jo̠khe̠n uni jãwãe gomket do̠ jel utu lekae ạukạuet́a, ar kuti se̠ bae ńamet́a. Khange ado̠e kulikedea, Henda go̠, cet́ben utu akat́a? Baliń aṭkarṭhik daṛeaḱ kana. Ado̠ uni jãwãe gomket dea se̠nre do̠ mat́ silpińge tahẽ̠kana.

Ad̠o buḍhi do̠e me̠nket́a, O̠ne̠ jãwãe, aben dea se̠nre me̠naḱ, onageliń utu akat́a. Ado̠ uni jãwãe gomket do̠ be̠ṅge̠t́ ạcurkateye ńe̠lket́ do̠, mat́ silpiń kan. Ado̠e ńe̠l hapekat́gea, cet́ hõ̠ bae ro̠ṛlet́a, ar uni buḍhi hõ̠e inạḱkat́gea. Khange uni jãwãe gomket do̠ ać mo̠ne̠ mo̠ne̠teye me̠njoṅ kana, Noa utu do̠ ạḍi sebelkidińa; sanam ho̠ṛ nãhãḱko jạpit́le khan, noa silpiń do̠ṅ ạtkirgea. O̠nka ać mo̠ne̠reye hudis do̠ho̠kat́a. Ado̠ sạri jo̠m baṛakateko jagayena. Ado̠ sanam ho̠ṛko jạpit́ket́ khan do̠, hape hapete beret́ente ona silpiń do̠e raṛaket́takoa, ar ona ńindạrege ona silpiń do̠e gugu ạtkirket́takoa. Ado̠ un jo̠khen do̠ bako disạledea. Ado̠ setaḱ sim raḱ jo̠khe̠ko e̠bhe̠nen do̠ko ńe̠l baṛayet́, silpiń do̠ bạnuḱ. Ar uni jãwãe gomketko ho̠ho̠ae kan do̠ bae go̠ṅet́ kan. Ado̠ko me̠nket́a, mase̠ ńelepe, bhala menaea se̠ baṅ ; bae go̠ṅet́ do̠. Ado̠ sạriko ńe̠l baṛakede khan do̠ bạnugićan. Khange ado̠ uni buḍhi ho̠ṛ do̠ ạḍi garteye landa go̠t́ket́a. Ado̠ onko ho̠po̠nte̠t́ kuṛi do̠ko kulikedea, Henda go̠, cet́ un garte do̠m landaket́a?

Ado̠ unre uni buḍhiye lạiako kana, Noa silpiń do̠ na, teńamge dhorae ạtkir akat́a. Holanoḱ hạnḍuạṅ utuadea; ado̠ unreye me̠nlet́a. Henda go̠, cet́ben utu akat́a? Baliń aṭkar ṭhik daṛeaḱ kana. Ado̠ unreń metadea, O̠ne̠ jãwãe, aben dea se̠nre menaḱ, onaliń utu akat́a. Ado̠ pase̠n onate silpiń do̠ pase̠n teńamgeye ạtkirket́. Ado̠ onae lạiat́ko khan do̠. Sanam ho̠ṛ ado̠ ạḍi bạṛićko landaket́a, arko me̠nket́a, Nui teńaṅ do̠ ạḍiye lelhagea. Ado̠ sạri uni lelha ho̠ṛ do̠ idikate ona silpiń do̠e raṛa ḍhiṅgạl saṅgalket́te mit́ mit́te jo̠to̠e samaḱ kuṭrạket́a; ado̠ uni bạhui metae kana, Ma noage teheń do̠ utuime. Ado̠ uniye me̠nket́a, Noa do̠ cet́ lekań utuia? Noa ro̠ho̠ṛ mat́ do̠ sebela?  Noa do̠ baṅ sebela. Am do̠ ạḍim lelhagea. Ado̠ unre uni do̠e me̠n ruạrket́a, Baṅa, ạḍi mõ̠ńj sebela. Holanoḱ ayoteko ṭheniń se̠nlena, unre noageko utuadiń do̠ baṅ? Cet́ baṅ se̠, jel utu lekań ạikạiket́a. Onate noa do̠ń ạtkir akat́takoa, bako e̠moḱ kan iạte. Ado̠ bạhutte̠t́e me̠nket́a, Noa ro̠ho̠ṛ do̠ e̠nte o̠ko̠e jo̠mtem utu ocoyedińa? Ado̠e me̠nket́a, Acha, ape bape jo̠m khan ińge utuạńpe. Ado̠ sạri nokoaḱ katha bae se̠n ocoat́tako khanko utuadea, arko emadea daka sãote. Ado̠ sạri rasaye dul go̠t́ket́a, ado̠ sipikateye lapet́ go̠t́ket́a, ar uni bạhutte̠t́ do̠ tan mane ńe̠le kana. Ado̠ ona rase tuluć baṅ sebelede khan do̠, kuṭi halaṅkateye ge̠r go̠t́ket́a. Ado̠ ona hõ̠ bae ge̠r chaḍao daṛeat́ khan do̠, uni bạhutte̠t́ do̠ landa bae sambṛaolet́te ạḍi garteye landa go̠t́ket́a. Ado̠ ać hõ̠e landaket́a.

Ado̠e me̠nket́a, Cet́ leka co̠m utuket́? Bam batraolet́a, onatege baṅ sebel kana. Cekate noa kuṭi do̠ bam le̠ ocolet́a? Ayoe utuadińa, sanam kuṭiye le̠ caba ocolet́a; kuṭi do̠ mit́ go̠ṭe̠n hõ̠ baṅ ńamlet́a. Am ma e̠ke̠n kuṭigem e̠m akawadiń, arc et́ lekań kuṭilet́, enkagem do̠ho̠kat́a; thoṛa hõ̠ bam le̠ ocolet́a. Ado̠ bạhutte̠t́e me̠nket́a, Iń do̠ bạń baḍaea noa utu do̠; amte baṛe̠ utujoṅme. Ado̠ sạri aćteye utuket́re hõ̠ baṅ le̠len. Ado̠ khange bogeteko landawadea; ado̠ e̠n hiloḱ Lelhageko bahnakedea, ar ńame picheko ạṛisea, onageko metaea.




Ṃit́ṭen Raj Ar Guṅgạ Ho̠raḱ Katha

Sedae jugre, kathae, oka o̠kte̠ co̠ṅ mit́ṭaṅ khub maraṅ kisạ̃ṛ raje tahẽkana, ar uni eskarge goṭa disạm kathaeye do̠ko̠l akat́ tahẽ̠kana. Ar uniren do̠ ạḍi utạr gại kaḍa, me̠ro̠m bhiḍi, hạti, sado̠m, ũṭ, gadhako tahẽ̠kantaea; ar sor sipạhi hõ̠, ạḍi utạr laskarko tahẽ̠kana- taea, ar amla kapla, dewan mosodi, be̠to̠ṅ be̠to̠ṅre jo̠to̠ge menaḱ idikoa. Ar dho̠nte hõ̠ purun menaete uni raj do̠ ać mone̠re ạḍi rạskại ạikạua, ar mo̠ne̠ mo̠ne̠teye me̠na, Dhạrtijre do̠ iń khon maraṅ do̠ cele hõ bạnuḱkoa. Ado̠ noa kathage uni raj do̠ dinge mo̠nreye me̠njoṅa, ar phuṭạu do̠ o̠ko̠e ṭhen hõ̠ bae phuṭạua, are me̠na, Noa katha do̠ bhala o̠ko̠eko buj daṛeketińa se̠ baṅ? Ado̠ ho̠ṛaḱ mo̠ne ạtkara me̠nte mit́ din do̠ aćren jo̠to̠ no̠ko̠r cako̠r jo̠n munise metat́koa, Gapa do̠ niạ bela niạ o̠kte̠ jo̠to̠ge mit́ mit́te no̠nḍe heć jarwaḱpe, mit́ṭaṅ kathań kulipea.

Ado̠ sạri sanam ho̠ṛko lạpạiyente ona o̠kte̠ do̠ jo̠to̠ge uni raj ṭhenko hạjirena. Ado̠ raje oḍokenteye kuliket́koa, e̠n kathae, Jo̠to̠kogepe heć akana se̠ baṅ? Ado̠ko me̠nket́a, Am oṛaḱre ạcuroḱ kan ho̠ṛ do̠ bale ạgulet́koa, e̠ke̠n amren gutikogele heć akana. Ado̠ raje me̠nket́a, Baṅ, ape mo̠to̠geń kho̠jet́pea, disom perja do̠ baṅ ńam kana. Ado̠ko me̠nket́a, To̠be̠ khan jo̠to̠gele hạjirena. Ado̠ ma cet́ko katha lạgit́em to̠lo̠pketlea, ona do̠ phuṭạleme, to̠be̠ bale buja. Ado̠ unre raje me̠nket́a, To̠be̠ khan ma ańjo̠mtińpe. Oka katha iń metape, ona reaḱ jobab emańme. Ado̠ko me̠nket́a, Ma ro̠ṛme. Ado̠ unre raj do̠ jo̠to̠ ho̠ṛ samaṅreye me̠nket́a, Mase̠ lạiańpe bhala ińaḱ mo̠nre do̠ cet́ bhabna me̠naḱtińa se̠ baṅa; ińaḱ mo̠nre cet́ iń me̠net́a, ona lại ruạṛańpe. Ma inạge katha do̠; ona lạgit́ge ape do̠ń to̠lo̠p akat́pea. Ado̠ inạ katha ro̠ṛkatege uni raj do̠e thirena. Ado̠ sanam ho̠ṛge ako akoaḱ mo̠nre cet́ lekako bujket́a, onka lekako lại idiket́takoa. Ado̠ e̠ke̠ e̠ke̠te jo̠to̠geye ńum idiket́koa; o̠ko̠e do̠ko lạiketa, o̠ko̠e do̠ cet́ hõ̠ bako lạilet́a. Ado̠ uni raj okae me̠n akawana, ona tuluć do̠ o̠koe̠aḱ katha hõ̠ baṅ ńapamlentakoa. Khange raje me̠nket́a, Apeaḱ katha do̠ ińaḱ mo̠n reaḱ katha tuluć baṅ ńapamlena. To̠be̠ cet́ iń me̠na?  Khange raj do̠ dewane hukumadea, baṅma, Ińaḱ mo̠ne̠r mo̠to̠n ho̠ṛem ńam ạguańa. Nonkan ho̠ṛem ńamea, o̠ko̠e ińaḱ mo̠ne reaḱ katha je̠mo̠ne lại daṛeań. Onkan ho̠ṛ niạ mit́ cando mo̠to̠rem ńam ạguạńa. Ma inạge katha do̠. Ma ado̠ apan ạpin kạmi ńe̠ltape. Ado̠ e̠ne̠ko uṭhạu baṛayena. Khange uni dewan se̠ mo̠ntri do̠ bhar paṛaoade khan, mo̠nre ạḍi bhabnae ạikạuket́a, me̠nket́ae, Durre̠! Nonkan ho̠ṛ do̠ okareń ńamkoa? Ado̠ e̠n hõ̠ rajaḱ katha leka ho̠ṛ ńańame calaoena. Ado̠ okakore co̠e ńam baṛa legaket́koa, ado̠ bae ńam daṛeat́kote, kathae, mit́ din do̠ ać oṛaḱrege kirdhume duṛuṕ thirena, ar cele tuluć hõ̠ bae ro̠ṛ baṛayet́a, hape akageae, ar belayenre hõ̠ bae um hijuḱ kana. Ado̠ onka momoyet́ ńe̠lte ho̠po̠nerat do̠ se̠n sorenteye kulikedea, Henda baba, caḱ onka bạpuṛić do̠m duṛuṕ akana?  Cet́em bhabnaḱ kana? Enan khon mulinge duṛuṕ akan iń ńe̠let́mea; belayena, do um hijuḱte jo̠mme. Ado̠ e̠nre hõ̠ apatt́e̠t́ do̠ cet́ bae roṛlet́a, hape akangeye tahẽyena. Ado̠ enka me̠n baṛakatege uni kuṛi do̠ oṛaḱ se̠ne calaoena. Ado̠ ona tayo̠m arhõ̠e ńe̠le kan do̠e duṛuṕ akange.

Ado̠ uni kuṛi ar eṅgatte̠t́ jo̠to̠ ho̠ṛge unit ̣hen he̠ć sorenteko kuliyede kana, uni kuṛigeye kukli kana, metae kanae, Henda baba, cedaḱ bam um hijuḱ kana? Cet́ bhabna me̠naḱtama? Ma lạime. Ado̠ unre uni mo̠ntri dewane me̠nket́a, Iạ, biṭi, am do̠ cet́em baḍaekea, am gidrạ ho̠ṛ do̠? Ad̠o erate̠t́e me̠nket́a, mase̠ e̠nte lạialeme, pase̠ dole̠ bujhạuket́ge. Ado̠ unre unu dewane me̠nket́a, Rajiń do̠ nonkae akawadińa, baṅma, Niạ mit́ cando mo̠to̠rege nonkan mit́ṭaṅ ho̠ṛ ńawańme, ińaḱ mo̠n reaḱ katha je̠mo̠ne lại daṛeạń; ińaḱ mo̠nre cet́ iń me̠net́a arc et́ iń hudiset́a, ona katha reaḱ je̠mo̠ne ro̠ṛ ruạṛạń, onkan ho̠ṛ iń do̠ ạguạńme. Ado̠ biṭi, oinkan ho̠ṛ do̠ okareń ńamkoa? Dãṛãket́ạń, niạ dhara dhạrtiren ho̠ṛ do̠ jo̠to̠ń kuli baṛaket́koa, ado̠ onkan ho̠ṛge bạń ńam daṛeat́koa. Ar se̠ din hõ̠ tiogoḱ kana, ado̠ raj do̠ cet́ iń ro̠ṛ ruạṛaea, onań bhabnaḱ kana. Ado̠ ona katha ańjo̠mkate uni ho̠po̠nerat do̠e me̠n go̠t́ket́a, Noa do̠, baba, cet́em bhabnaḱ kana?  Ma um hijuḱte daka jo̠mme. Ma onkan ho̠ṛ do̠ ińiń ńawana. Ado̠ oka hiloḱ raj ṭhen do̠ calaḱ hoyoḱa? Ado̠e me̠tadea, Nẽ̠ḱẽ̠ tioḱena, gapa meaṅ khange. Ado̠ kuṛiye me̠nket́a, Acha, calaḱ hiloḱ do̠ lạiańme, ińiń ńam ạguama. Ado̠ kathae, mo̠nre thoṛae bhorsa  ńõ̠ḱena, arhõ̠ thoṛa do̠e dhokaḱ kangea. Ado̠e me̠net́a, O̠ko baḍae, pase̠ noa do̠ bȧń jo̠met́te, daka jo̠m ocoń reaḱko rikạyet́te pase̠ onka do̠e me̠net́. Arhõ̠e me̠nket́a, Achań ńe̠lletaege. Ado̠ enka me̠n baṛawanteye thirena. Ado gapa leka calaḱ din ado̠ teheń lekare kuliyede kana, metae kanae, Iạ biṭi, okor ho̠ṛ do̠m ńawạń kana? Gapage co̠ń calaḱ din do̠. Ado̠ kuṛiye me̠nket́a, Iạ baba, e̠nḍe̠khan gapa setaḱge uni ho̠ṛ iń hạjirama. Ado̠ kathae, luṭuḱ luṭuḱe gitić ańgayena. Ado̠ setaḱ khange uni kuṛiye me̠n go̠t́ket́a, Ma baba, umoḱte jo̠m daṛeḱme, uni ho̠ṛ iń ạguam kana.  Ado̠ kathae, uni dewan hõ̠e umebteye jo̠m daṛeyena. Ado̠e me̠nket́a, Dini mạ̃i, uni ho̠ṛ ạguańme. Ado̠ kathae, akorenge bhiḍi gupi guti koṛae tahẽ̠kantakoa; ar uni koṛa do̠e guṅgạgea, ro̠ṛ hõ̠ bae ro̠ṛ daṛeaḱa, ar ańjo̠m hõ̠ bae ańjo̠m daṛeaḱa- onkan ho̠ṛe tahẽ̠kana. Ar koṛaren hõ̠ judạge bhiḍi me̠ro̠m do̠ me̠naḱkotaea, ar uni dewanren hõ̠ bhiḍi me̠ro̠m me̠naḱkotaea, ar gupi do̠ uni guṅgạ ho̠ṛgeye gupi kantakoa. Ar uni gạṅgaren hõ̠ pea bheḍa me̠naḱkotaea. Ado̠ uni guṅgạ koṛage uni kuṛi do̠e ho̠ho̠ ạgukedete dakako emadea are bhe̠dadea, baṅma, Iń baba sãote raj ṭhen ben calaḱa. Ado̠ uni guṅgạ koṛa do̠ cet́ hõ̠ bae me̠nlet́a. Ado̠ daka jo̠m baṛakate uni kuṛi do̠e me̠nket́a, Ma baba, sapṛaoḱme. Ado̠ dewane me̠nket́a, Ukurić, mạ̃i, uni ho̠ṛ do̠?  Ado̠ uni kuṛiye me̠nket́a, Uni baba, aboren bhiḍi gupiyićge, idiyem tho̠. Ado̠ apate me̠nket́a, Henda mạ̃i, uni mae guṅgạ co̠ṅ, uni do̠e ro̠ṛ daṛeaḱa? Ado̠ kuṛiye me̠nket́a, Am do̠ uni baṛe̠ idiyem tho̠, rajaḱ mo̠ne̠ reaḱ katha do̠ unigeye lại daṛeaḱa, ar baṅkhan do̠ o̠ko̠e hõ̠ o̠ho̠ko lại daṛelea. Ado̠ ona katha ańjo̠mte dewan hõ̠e me̠nket́a, Sạrige co̠ṅ cet́ co̠ṅ; unre unạḱ ho̠ṛle jarwalena, okorle lại daṛeat́a? Sạri tho̠ bhalań idi legalege. Ado̠ onka me̠nkate, Delań ya guṅgạ, raj ṭhenlań calaḱa. Ado̠ e̠ne̠kin calaoena. Ado̠ ona katha ańjo̠m lạgit́ uni raj ṭhen do̠ aema ho̠ṛko jarwa hataṛ akana; e̠nteko baḍae akat́ tahẽ̠kana se̠ baṅa, mo̠ne̠ reaḱ katha lạlại ho̠ṛ dewan do̠ nãhãḱ  niạ din hiloḱ onkan ho̠ṛe ạguyea me̠nte, ona iạte ho̠ṛ do̠ko jarwa tear akana. Ar ghạṛi ghạṛiko ko̠yo̠ḱet́a, okor bae hijuḱ kana? Ado̠ sạńgińreko ńe̠l ńamkede khan do̠ rajko lại go̠t́adea, dewan do̠ mit́ ho̠ṛe aguyede kana me̠nte.

Khange raj do̠ ona kathae ańjo̠mket́ khan do̠e oḍoḱ he̠ć go̠t́ena; ado̠ aćaḱ duṛuṕaḱreye duṛuṕ akana. Khange ado̠ unkinkin se̠ṭe̠ren khankin ḍonḍobot́adea, ado̠ o̠nḍe̠ge uni samaṅrekin teṅgo akana, ar uni guṅgạ do̠ raj se̠ngeye be̠nge̠t́ akat́a. Khange tho̠ raj do̠ uni koṛa mit́ kạṭuṕe uduḱ go̠t́adea. Khange tho̠ uni guṅgạ do̠ barea kạṭuṕe uduḱ go̠t́ket́a. Khange raj do̠ pea kạṭuṕe uduḱ go̠t́ket́a. Khange tho̠ guṅgạ do̠ ona pe̠a kạṭuṕe ńe̠lket́ khan do̠, ạḍi ãṭteye hutmạ go̠t́ena ar o̠nḍe̠ khone calao utạrena. Khange raj do̠ mo̠ne̠reye rạskạyente muluć muluće landaket́a. Ar onko jarwa akan ho̠ṛ do̠ ńe̠ltegeko ̣hahaṛayena, ṭo̠ro̠ḍaṅ lekako cahaṕ hapeket́a, ar cet́te̠t́ge bako bujlet́a. Khange raj do̠ landawate me̠nket́a, Do do do ruạṛpe. Khange uni ruạṛe lạgit́ bar ho̠ṛkin ńir calaoena; ado̠kin metae kana, Dela ruạṛlenme; raje me̠net́a, Do ruạṛ ạguyepe. Ado̠ kathae, baṅte hõ̠ baṅgeye ruạṛlena. Khangekin ikạ dapoṛ-kedete ruạṛkate rajkin metadea, e̠n kathae, Baṅgeye ruạṛ kana. Ado̠ raje me̠nket́a, Acha ikạkaepe; oka mo̠nre tahẽ̠kantiń, ona do̠e lạiadińa.  Ado̠ raje me̠nket́a, Baṅa, dewan, khub bhage ho̠ṛem ńam ạguadińa. Acha ṭhike utạr ruạṛadińa, bes iń khusi utạrena. Ape do̠ nunạḱ ho̠ṛ, inạ hõ̠ bape buj daṛeadińa. Khange sạri o̠ko̠e hõ̠ cet́ hõ̠ bako ro̠ṛ ruạṛadea. Ar uni dewan do̠ mo̠ne̠ mo̠ne̠teye me̠net́a, Noa kạṭuṕkin uduḱ baṛawana, ona reaḱ do̠ cet́ bhe̠d kana?  Ạkin makin bujket́, iń tho̠ bạń bujlet́a. Acha, noa katha do̠ raj iń kuliyegea. Ado̠ kathae, dewan do̠ bae jivilet́te raje kulikedea, Henda raja, aben ma bhalaben bujket́ge, ale ńe̠ńe̠l ho̠ṛ tho̠ bale bujlet́a; e̠ke̠n kạṭuṕge uduḱ baṛawanle ńe̠lket́bena. Ado̠ onate do̠ cet́ben bujket́a, onageń kulijoń kana; iń do̠ mit́ kạṭuṕ iń uduḱadea- ona do̠ń kulikedea, Raj do̠ iń eskargea se̠ko tinạḱa? Uni do̠ bareae uduḱket́a-ona do̠e me̠nket́a, baṅma, Bar ho̠ṛaben, mit́ do̠ am arm it́ do̠ Thạkurge- onae metadińa. Ado̠ arhõ̠ń kulikedea, baṅma, Pe̠a raj menaḱkoa? Ado̠ unrege ạḍi ãṭteye hutmạ go̠t́ena. Me̠nket́ae, baṅma, Bareage menaḱkina, mit́ do̠ amge ar mit́ do̠ Thạkurge. Ado̠ sạri utạrgeń pạtiạuengea, e̠nte noa kathage din hiloḱ mo̠nreń bhabnaḱ kan tahẽ̠kana, raj do̠ń iń e̠skargea me̠nte. Me̠nkhan nui ho̠ṛe bujadińa, baṅma, bar ho̠ṛaben. Ado̠ sạri utạr bar ho̠ṛge. Ado̠ sạri dewan hõ̠e pạtiạuena; ado̠ e̠nekin thir baṛayena.

Ado̠ ạyuṕ jo̠khe̠n dewan do̠ oṛaḱre he̠ćkate uni guṅgạ koṛae kulikedea, Henda ya, e̠n kathae, enanoḱ raj ṭhen iń idilet́mea, ado̠ unre raj do̠ cet́e metat́mea, me̠nkhan ale do̠ bale bujlet́a.  Pe̠a kạṭuṕe uduḱat́me khange am do̠ huń martem he̠ć utạrena. Ruạṛ ruạṛkat́meako, ado̠ bam ruạṛlena. Ado̠ mase̠ bhe̠daleme, bale bujlet́a. Ado̠ kathae, uni dewanḱ katha ma bae bujhạuet́; ado̠ dosra ho̠ṛko lại bulhạuadea. Khange uni guṅgạ do̠e me̠nket́a, Raj do̠ bheḍae ko̠eyeń kana. Judi am baṛeye ko̠elem khan huteć, bam saṕ idikea?  Ado̠ ińe ko̠eyeń kana. Raje me̠nket́a, Mit́ṭaṅ bheḍa emańme. Ado̠ń me̠tadea, Raj kanam mit́ṭaṅ do̠ caḱ? Bareań emama. Ado̠ bareań go̠ḱket́ khan, raj do̠ pe̠ae ńam kana. Ado̠ e̠nḍoḱań e̠moḱań. Ado̠ e̠nḍekhan itạm maraokotińa? To̠be̠ ạkhirge ba ạkhir mit́ go̠ṭe̠n hõ̠ balaṅ emama! Unre iń do̠ edreteń he̠ćena, onate ruạṛ idińre hõ̠ bań ruạṛlena. Ado̠ e̠ne̠ cabayena. Ar uni dewan do̠ tinạḱ gan co̠ṅ boskise e̠ṛe̠ dapoṛana. Ado̠ e̠ne̠ cabayena.

 




Durgạwạti Rani

Gaṛmanḍalren raja Dalpoti Raeren mit́ṭen raniye tahẽkana. Ńutumtae do Durgạwạti. Bapla tayom thoṛa din khange rajae goćente rạni doe rạnḍiyena. Aćren gidrạ Bir Narayan kạṭićgeye tahẽkante aćge raj karbar sambṛao hoyentaea. Noa kạmi hõ ạḍi hisiạrteye sambṛaokeda. Porjako ạḍi suk nirạiteko tahẽnkan tahẽna. Un jokheć Dillire Akbar maharaje rajoḱkan tahẽkana. Aćren karbạriạko phuslạukede khan Garmanḍal jitạu lạgit́e monekeda. Asaph  Khã ńutumanić mit́ṭen kaptan sipạhiyenteye kolkedea. Asaph doe bujhạuet́ tahẽkana rạni do nãhãḱ botorgeye keklesedoḱa ar bae lạṛhạia.

Bạiriko darako kan ańjomkate Durgạwạti rạni do thoṛa hõ bae botorlena. Sạrige baḍaekan tahẽkangeae maharajren sipạhiko  tuluć daṛeḱ do mohńjorgea. Enrehõ disom rukhiại lạgit́ lạṛhạigeye goṭakeda. Porjako hõ ona ańjomkate akoaḱ disom rukhiạiko sapṛaoena. Bar-pe dintege irạl hajar aswariko lạṛhại lạgit́ sapṛao akan rạni ṭhenko jarwayena. Durgạwạti hõ sadomre dećkate onko laha lahateye lạṛhại ṭạnḍiteye oḍok senena.

Ghaṭamar lạṛhại hoyoḱ kana. Rạniaḱ dil ńelte uniren sipạhiko do hoe daḱ leka bạiriko capoṭket́koa. Asaph Khã ar uniren sipạhiko canḍbol guṛpućkate dạdạṛtege hoyenatakoa. Ạḍi muskilte Asaph Khãe ńir bańcaoena. Noa sombat ńamkate Akbar do be bạṛiće lajaoena.  Mit́ bochor tala khange bujuk bujuk sipạhiạnte arhõ Asaph Khãye kolkedea. Becara Asaph Khã nia ̣ dom hõye dạr pạnḍućkeda. Menkhan Dillite ruạṛ do bae dilleda. Niạ dom do calakite kạmiye ehoṕkeda. Gaṛmanḍalren jhogṛae janam ocokedea. Rạniren sipạhiko adom do lạṛhạire mon bako lagaoleda. Ja uḍić sipạhi ar aćren gidrạ koṛa Bir Narayan sãotege rạni do arhõ lạṛhạie ehoṕkeda. Lạṛhại Lạṛhạite eṅgahon khad bidkin ghạl ocoena. Enrehõ lạṛhại do bakin thirlena. Sesre bạiriko ṭhen alo saṕ ocoḱ lạgit́ rạni do aćtegeye maḱ topaḱena. Okarem ńam nonkan dilgạriạ do?

 




Casa Bhagmat

Teheń hạṭiạre Bhagmat haṛam tuluć iń ńapamlena. Uni do bora caole sagaṛre ladekate hạṭiạre ạkrińe ạgulet́a. Bhagmat haṛam da cas baste nahaḱ do ḍhere kisạ̃ṛ akana; menkhan horoḱ ḍeṅgan seć, jom ńu seć, ạḍi ạdại bạdại do bạnuḱtaea. Ar colon ar gun hõ ạḍi bogetaea. Sedae leka bạpuṛić geye tahena. Reṅgeć oṛeć goṛoako ạḍiye rạskạḱa, ar peṛa pạrbhạko ạḍi manotkateye ataṅkoa ar khube peṛakoa.

Bhagmat haṛam caoleye ạkrińet́ tahẽkan jokheć, Haṛmae ńel ńamkedea. Bhagmat ar Haṛma dokin mit́ atoren kana. Haṛma hõe casa kangea menkha ạḍiye reṅgećgea, ona iạte udhạr caole hatao lạgit́ hạṭiạteye senlena. Menkhan okare hõ udhạrte bae ńamlet́a, ar hemẽṛmẽyoḱ̃e teṅgo akan tahẽkana. Bhagmat haṛam do Haṛmae hohoadea, are kulikedea, “ Henda Haṛma, cekate nonka mulin dom ńeloḱ kana?” Haṛmae roṛ ruạṛket́a, “ Iń do ạḍi gạr ar muskilreń paṛao akana. Nes do cas bale hoe ocolet́te ạḍile ṭana ṭipạ akana, ar kạuḍi ḍhibuạ ema hõ baṅtalete mit́ din gan hõ lać bioḱ do bale jomet́a.” Khange Bhagmat haṛam do Haṛmae kulikedea, hoponme do cet́e kạmi kana? Haṛmae roṛ ruạṛket́a, “ Uni do oṛaḱrege menaea, oṛaḱ reaḱ emanteaḱkoe kạmi baṛayet́ talea, thoṛa thuṛi oloḱ paṛhaoe cet́ akat́a, kạmiye ńam baṛayet́a. Uni thoṛa thuṛiye rojgarle khan, inạtege dinle ṭalaokea. E ho teheń do dayakate thoṛa thuṛi caolem emliń khan ạḍim beskea baṅkhan teheń do reṅgećte tahen hoyoḱtaea.”

Bhagmat haṛam do bora khon gel pạilạ caole oḍokkate Haṛmae emadea are metadea. “ Noa reaḱ dam do baṅgeń hataoa, ar gapa tikin jokheć hoponme koṛa ale oṛaḱte kolkaeme; aleaḱ kocare utu durib aema menaḱa; thoṛae ạguapea. Bhagmataḱ daya ńelte Haṛmawaḱ mẽt́ daḱ hiḍir mente joroyentaea, arm one monete Bhagmate sarhaokedea.