Dhuṛi Dhạrtiye Bạgiada Sạbik Rasṭropoti Sahabuddin Ahmed

Ạḍi gạhir bhabna selet́ baḍae ocoḱ kana je, Sạbik metaḱme mit́ bidạl tahẽkanić Rasṭropoti bicạrpạti Sahabuddin Ahmed do̠ dhuṛi dhạrtiye bạgiada. Teheń Sạnicar (19 March) setaḱ 10:28 miniṭre Dhaka reaḱ sommilito haspatalre cikit́sạ hatao oktege jiwi calaoentaea. 92 serma umeran Rasṭropoti do̠ jạṛbuṅ-apasit́ rogrey jạbun akan tahẽkana.

Sạbik maraṅ bicạrpạti sahabuddin Ahmed 1990 sermare Ershad sarkar tayom modhom sarkar ren maraṅe tahẽkana. Inạkate 1966 sermare Awami League sasao tayom khonge uni do̠ Rasṭropoti hudạrey bac-bachao ocolena.




Nagorik Soṅbordhona

16 march 2022 tekin ber 3 baja tala Chapainawabganj jilạ so̠do̠r upojilạ reaḱ Amnura Mission re 03no. Jhilim Union porisodren nawã chairmen ar member maejiu memberko Adivạsi hoṛko seć kho̠n mit́ nagorik soṅbordhona ko emaḱkoa.Niạ nagorik soṅbordho̠na akhṛa do̠ Uttar Baṅgo Adibạsi Forum, ona ṭoṭharen sanam hoṛko ar adibasi gãotako ạyurte hoepurạuena. Akṛare chapainawabganj so̠do̠r upojilạ reaṅ 03no. jhilim Up reaḱ erạl goṭen (08) adibạsi atoren (Santal, Rajoar, Lohra) hoṛ ko jarwalena. Niạ akhṛa hotete niạ ṭoṭha ren ạdibạsi hoṛko nawã chairman member ko ṭhen akoaḱ johar ar dạbi se kho̠joḱ ako lại so̠do̠rkeda. Bises kaete adibạsiko jemon aloko kocloṅko suluk teko tahe daṛeaḱ ar sarkari sanam lekan ạidạrihõ jemon ko ńamjon ona kathako jạhiraḱkoa.

Niạ Nagorik Soṅbodhona akhṛa re roṛkeda Uttor Boṅgo Adibasi Forum Jhaṛ komitee (Kendriyo)ren maraṅ mukhiạ Mn.Hingu Murmu, Secretary Mn. Advocate Probhat Ṭuḍu, Mn. Sham Ṭuḍu, Horidas Hembrom, Mn.Koruna Rajoar, Mn. Khajoni Murmu, Mn. Robindronath Hembrom, Mn. Nogen pawria, Mn. Rev. Soban Kisku gomkeko. Niạ nagorik akhṛa do̠ ạyurkeda Prodip Hembrom.

Niạ 2022 bho̠ṭre 03no.Jhilim Union Poriso̠d re do Nãwa chairman hisạbte jitakana Golam Lutful Hassan (Lutfor) ar uni são sanam member ko hõ niạ dhaoge pahil dhao leka bho̠ṭre jitạuakana. Chairman aćaḱ roṛre menkeda ạḍi ra̠ska̠ń ạikạueda je pạhil dhao jitkate nia soṅbordho̠na hõ pạhil iń ńameda onate ape sanamko aema aema manoj johar ar sarhao iń emape kana. Iń ar ińren noko são kạmiako (memberko) ape ạdibạsikoaḱ duk sukre khạtige surle tahena mente teheń ekraṛoḱ kanale.




Bo̠ṅgo̠bondhu Shekh Mo̠jibur Rahmanaḱ Janam Mãhã

Teheń 17 March. Baṅgladiso̠m jạtiyạri ko̠ren baba Bo̠ṅgo̠bondhu Shekh Mo̠jibur Rahmanaḱ mit́ sae bar serma (102) Janam Mãhã. 1920 serma reaḱ 17 March teheńaḱ dinre Gopalgonj jilạ, Ṭuṅgipaṛa atorey jamamlena.

Bo̠ṅgo̠bondhu do̠ Shekh Lutfar Rahman ar Sayera Khatun ren tesar ho̠po̠ne tahẽkana. Jạtiyạri ko̠ren ạḱyurić, maraṅ birbanṭa do̠ juạn umer khonaḱge disom phurgạl ar Manwakoaḱ duk-dạndi, ko̠clon ocoḱanaḱ khon rukhiạko lạgit́ge apnaraḱ jiwi alae akada.

Ar sạrige teheńaḱ dinre ạḍi man-manot selet́ goṭa diso̠mre uniaḱ janam mãhã rạskạ-duḱ salaḱko manaoet́ kana.  




Disom Phurgạlren Phurgạliạ: Amin Hembrom

1971 serma re tinạḱ santal disom phurgạlreko selet́len onko modre ar mit́ hoṛ do̠ Amin Hembrom. Uniaḱ oṛaḱ do̠ Chapainawabgonj Nachol upạjilạ reaḱ Nezampur union reaḱ Rudrakunḍạ ato. 77 serma umeran nui hoṛaḱ disạ-paesare jahan ṭonṭage bạnuḱtaea. Endẹteroṅ nitoṅ hõ sińke siń khaṭaoḱtege menaea.

Maraṅ phurgạl okte Amin Hembrom do̠ 26 umeran juạn koṛae tahẽkana. Ato-paṛare apat́ são nalhae tumạl kan tahẽkana. Gharońjre ạḍige saṅgeko tahẽkana. Aćren eṅgat-apat́ chaḍa mõṛẽ goṭen koṛa ar pe kuṛi boeha ar ać buḍigoe tahẽkana.  

Maraṅ phurgạl ehoṕen khan pạkistạni bạhni ar disom caḱlaoko Amnura selet́ aḍepase mimit́ ṭoṭhare luṭpaṭ, hoṛ go̠go̠ć, oṛaḱ-duạr lo̠ rapaḱ nonkan bạṛić beoharko ehoṕket́a. Un okte Amin Hembrom aḍepase hoṛko são bharot disomko sa-calaoena.

Santal phurgạliạ do̠e menet́ket́a, Pạhilre Gomostapur upạjilạ reaḱ Rohonpur re̠l sṭeson aṛe pạchimbongo Maldah jilạ singapur ṭoṭhale sen maṛaṅena. Onḍege mit́ ḍera-thạnitre bo̠ho̠ḱ aṭhṛẽḱ lekale ṭhạ̃iana. Dosar hiloḱ onḍe khonaḱ Bangitola skulteko kol ocoyena. Amdaj mit́ cando leka tahẽkate, inạkate Kutub nagrahateko kolket́koa.  Ar onḍege Amin Hembrom são Rajshahi Godagari upạjilạ ạdibạsi santalkoren ạḱyurić Sagram Manjhi aḱ ńepel-oprom hoeyentạkina. Ado̠ un jo̠khenge Sagram Manjhi do̠ disom sạdhina mentey udgạuket́koa. Ente tinạḱdin nonka eṭaḱ disomre asraebo tahẽna. Mit́́te lạpạṛhại talate disombo sạdhina.

Amin Hembrom aḱ katha sạrige monre gaḍaoat́koa. Ar uniaḱ noa kathako hetaowaḱtaea ar lạpạṛhại lạgit́ko saṕṛaoena. Thoṛa koṛakoante Maldah jilạ Gourobagan ṭoṭha reaḱ youth camp ko calaoena. Mit́ okte jiwi ṭonṭa bo̠to̠rte bhiṭạko bạgikate bharotrele ṭhạ̃ian tahẽkana. Menkhan nit nonkan jo̠to̠ bo̠to̠r deakate lạpạṛhạire ńutum lekhayena. Bar hapta teńjao (training) kate Dinajpur jilạ ko kolket́koa. Onḍge sanamko hatiạrko calat́koa. Amin Hembrom hõe calaoena. Noa do̠ pạhil dhap tahẽkana.

Hạtiạr capalao teńjao lạgit́ Amin Hembrom selet́ arhõ eṭaḱko Siliguri reaḱ mit́ṭen ḍera teko kolket́koa. Onḍe hõ bar hapta teńjao hoyena. Teńjao tayom bharot reaḱ Dinajpur ( utạr-dạkhin)  jilạ. Amin Hembrom do̠e menket́a, Hạtiạr sapaṕ tayom 7 no sector reaḱ tabere birbanṭa hisạbtey jopoṛaoena. Noa sector ren birbanṭako Rajshahi, Pabna, Bogura ar Dinajpur ṭoṭhakoreko lạṛhạiena.

Onkoren ạkyuriće tahẽkana Abdus Samad commander. Uniaḱ ạḱyurte Sonamosjid Kolabagan aṛe paṛomkate Chapainawabgonj reaḱ Sibgonj le bo̠lo̠yena. Pạhilte Aṛgaṛa hạṭiạ lạpạṛhại talatele sạdinket́a. Inạkate birbanṭako bharot camp ko ruạrena. Mit́-bar din tahẽkate arhõ disomteko he̠ćena. Aema okte Gomostapur, Bholahat reaḱ Rohonpur re thoṛa okoć lạihạireko selet́ena. Amin Hembrom do̠e lại so̠do̠rket́a, Disom sạdhinen rạskạ khobor bharot camp khonaḱle baḍae ńamkeda. Khange rạskạste gharońjren ar aḍepase hoṛko são ńepel ńapam khạtir janam disomle ruạr he̠ćena. Sạdhin tayom ekal rạska cehel-cepel monante disomle he̠ćena.

Amin Hembrom aḱ gharońjren oṛaḱ hoṛtae Jumri Murmu, ar mit́ koṛa pea kuṛi gidrạ menaḱkintaea. Bar kuṛikinaḱ bapla hoyakantakina. Huḍiń kuṛi Subita Hembrom Rajshahi Tanor Upạjilạ Mohila College rey paṛhaoḱ kana.  Amin Hembrom do̠ Aćaḱ turui bighạ bhiṭa menaḱ rehõ khas hasarey basoḱ kana. Ona atore 28 goṭen Santalkoaḱ gharońj menaḱ akada.

Amin Hembrom doe baḍae ocokeda, pạhil khonaḱge phurgạliạ hisạbte go̠ṛo̠ye ńam ạgukana. Asoḱ kanae, Disom nae-napaete calaḱa. Sạdhin disomre sanamko supulukte mit́tebo tahẽna.

Subita Hembrom  ać baba khạtir asambheṛe go̠ro̠boḱkana. Menket́ae, disom sạdhinre iń babawaḱ hõ maraṅ dạyike do̠hoakada. Iń baba do̠ jaoge Birbanṭa hisạbte ạḍiko man-manot́e kana. Onate ạḍigele go̠ro̠bo̠ḱ kana.

Utạrboṅgo Adibasi Forum ren sabha mukhiạ Hingu Murmu hõe so̠do̠rket́a, ‘Amin Hembrom do̠ santal jạt-gosṭhiren go̠ro̠b kane. Santalren maraṅ cikhnạ kanae.

Onkaleka, Nachol upạjilạ phurgạliạ ren songsod sabha mukhiạ Mushior Rahman hõe menket́a, Amin Hembrom do̠ sạrige maraṅ birbanṭa kanae. Ạḍi alga sõṛa monan hoṛ kanae.




Mo̠ṅgo̠l Hiloḱ Kho̠naḱ Nirdae Kelas Ehoṕa: Sikhnạtmontri

Darakan 15 March (Moṅgolbar) kho̠n disom reaḱ jo̠to̠ sikhnạt ṭhãonakore nirdae kelas ehoṕa mente Sikhnạt Montri Dipu do̠e baḍae ocokeda. Teheń Sanicar (12 March) Rajdhạni reaḱ Sher-e bangla balika mohabiddaloy reaḱ uḍhạure kho̠bo̠riạko noa kathae lạiwat́koa.

Montri do̠e menkeda, ‘ Ko̠ro̠na hal-halot khạtir nunạḱ din kelas baṅ ehoṕ akana. Menkhan nitoṅ ko̠ro̠na hal-halot rawal nõḱakana. Ar ḍher gidrạge ṭikạ tabereko he̠ćakana. Ona iạte 15 March kho̠naḱ ekal nirdae se̠ jo̠to̠ subject kelas hoyoḱa.

Arhõe baḍae ocokeda,  Madhomik re khaṭo silạbas lekate kelas hoyoḱa ar noa cetanrege bo̠cho̠r mucạt́ biḍạu hõ hoyogo̠ḱa.




Primary Re Mahasoe Hataoko Reaḱ Biḍạu

Sarkari Primary Sikhnạt Ṭhãonare Assistant mahasoe hatao reaḱ goṭa akana. Ona khạtir biḍạu do̠ darakan April cando bhitrire hoyoḱa.

Ar biḍạu re bac-bachao ocoḱko do̠ July cando kho̠nge kạmireko bahaloḱa mente Prathomik ar Gonosikha Montronaloy do̠e baḍae ocokeda.

Prathomik sikha odhidaptor calaoen 2021 serma 20 October noa reaḱ ḍharwạḱe so̠do̠rleda. Menkhan ko̠ro̠na mahamạ̃ri khạtir nit hõ biḍạu ạuri hataoḱa. Menkhan April cando biḍạu hoyoḱa mente niṭ akana.




Do̠sar Doge Ṭikạ (gonotika) 28 March Eho̠ṕ Lạgido̠ḱ Kana

26 February tinạḱ do̠ pạhil doge ṭikạko hatao akat́ onko do̠ 28 March kho̠n ko̠ro̠na dosar doge ṭikạko ńama. Dosar dhapre mit́dinte mit́ karoṛ doge emogo̠ḱa me̠nte baḍae ńam akana. 28 March kho̠naḱ Rajdhạni selet́ goṭa disomre dosar doge emoḱ metaḱme gonoṭikạ do ehoṕa.

Calaoen 8 March Sastho Odhidaptor reaḱ Covid-19 ṭikạ sasaṕṛao Taskforce committee ren sodosso socib Dr. Md. Shamsul Hoqe aḱ suhiat́ mit́ ciṭhite noa kho̠bo̠r lại lahawakana.




Goṭa Dhạrti Maejiu Mãhã Manao

Teheń Moṅgolbar (8 March) Goṭa dhạrti Maejiu Mãhã ko manaokeda National Agency For Green Revolution (NAGR). Goṭa Dhạrti Maejiu Mãhã ńutumte mit́ akhṛa do̠ hoe purạuena. Goṭa dhạrti maejiu mãhã akhṛare aema lekan bhage bhage kathako se solha kathako so̠do̠rena. Cet́lekate maejiuko lahanti hoyoḱa mente. Sạrige noa akhṛare aema cecet́aḱ kathako tahẽkana.

Teheńaḱ akhṛare Manotan peṛa hisạbte selet́e tahẽkana National Agency For Green Revolution (NAGR) ren ạḱyurić Stephen Soren, 1,2,3 ward Jhilim Union Porisod ren Maejiu member Johra Begum ar ona sãote selet́e tahẽkana Uttor Boṅgo Forum ren sabha mukhiạ manotan Hingu Murmu. Manotan peṛako do̠ bhage bhage kathate akhṛare selet́ akan maejiuko mit́ bar daman kathateko uskurket́koa.

Arhõ selet́ko tahẽkana Program Officer Prodip Hembrom  NAGR, Secretary Promila Hasda  NAGR, Mahasoe Nirola Murmu Tabitha Kindergarten School, Mahasoe Nilufa Parvin Tabitha Kindergarten School, The Santalstimes.com ren goṛoić Sumitra Murmu, Ar Mit́ pạthuạ kuṛi Santa Khatun. Goṭa dhạrti maejiu mãhã ńutumte saṕṛaolen akhṛa ạḍi napaete hoe purạuena.




Sher-e Bangla Sona Reaḱ Siro̠pae Ńamkeda Rajshahi Ren Merina Hasda

Sãota reaṅ mimit́ kạmihorakore maraṅ utạr cikhnạ se̠ bhage bhage kạmi ńutumte Sher-e bangla so̠na siro̠pa-2022 rey man manot ocoyena Ạdibạsi ạḱyurić Merina Hasda. Uni do̠ Rajshahi Damkura hạṭ reaṅ besorkari unnoyon songstha Masaus ren nirbahi ạḱyurić kanae. So̠ko̠lbar (4 march) ńuhum okte Dhaka reaḱ Bijoynogor Hotel-71 threister hollroom re mit́ akhṛa talateko man manotkedea.   

Noa akhṛare manotan peṛakoaḱ tite crest, uttorio ar certificate hõe ataṅket́a. Sher-e Bangla A.K Fazlul Hoqe gobesona porisod, South Asia Social Aducation Foundation ar 71 media vision noa akhṛae bo̠ndo̠bo̠sleda. Man manot ńutumte Masaus ren sanam kạmiạko Merina Hasda joharko em caladea. Ado̠ thoṛako kuklikedere nonkae menkeda Merina Hasda, Uni do̠ aema din khonaḱge ạdibạsi jạt-gosthi koaḱ mạnmi ạidạri, pạrsi ar legcar paltur rạkhi jogao jo̠to̠n ar ona sãote aema lekan kạmi hudạ benao rakaṕre ạḍi muruḱe kạmi idikana.

Eṭaḱ eṭaḱ ạdibạsi jạtiko akoaḱ ạidạri hamet́ lạgit́ hõ miljule kạmi kana. Nonkae man manoten iạte sạrige uniaḱ kạmire arhõ jhũḱ mon he̠ćadea me̠ntey baḍae ocokeda. Ona ṭhaõnaren sanam kạmiạko gạhir mo̠n kho̠ne sarhaoket́koa.




Pạhil Doge Hatao Reaṅ Ạt Nitoṅ Hõ Menaḱa: Sastho Odhidaptor

Calak kan ko̠ro̠na mahamạri re ạḍi aema lekan eṭkeṭõrẽ disom ar dhạrtire heć paṛao akana. Noa mahamạri são lạihại se̠ rukhiạḱ lạgit́ sanamko ṭikạ hatao ạḍige jạruṛabon kana.

Tinạḱ hoṛ pạhil doge baṅbo hatao akat́ nit́ hõ Sarkari-besarkari nịt akan ṭikạ ṭhạ̃re ńutum ol caṛhao se̠ jạruraḱ kago̠jko soṅge idi lekhange tikạ bon hataojoṅ daṛeaḱa.

Ente teheń Budhbar (2 March) Sastho Odhidaptor virtual Sastho bulletin, zoom conference re Sastho Odhidaptor re̠n ṭikạ kạmihora ạḱyurić Dr. Md. Shamsul Hoqe noa kathae roṛ so̠do̠r akada.